ಅರೆನ ತುಳುತ್ತ ಮೋಕೆ ಇಲ್ಯವತ್. “ಕನ್ನಡಾಂತರ್ಗತ ತುಳುನಾಡ್” ಉಂದುಂದು
ಪಂಡಿನ ಆರ್ “ಅಂಚಿ ತೆಲುಗೆ | ಇಂಚಿ ಕನಡೆರ್ | ಎಂಚ ತಮಿಳೆರ್ ಮೆರೆಪೆರ್|
ಕಣ್ಣೆದುರೆ ಕೇರಳಲ ಕೆಲೆಪುಂಡು | ಎನ್ನ ತುಳುನಾಡ್ ಬುಲಿಪುಂಡುಂ"ದು ಪಂಡೆರ್.
ಭಾರತೊದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಸಂದರ್ಭದ ಗಾಂಧೀಜೆರೆನ ಪ್ರಭಾವ, ಸ್ವದೇಶಿ ಚಳವಳಿ, ಮಾತೃ ಬಾಸೆಡೇ ಶಿಕ್ಷಣ ಕೊರೊಡು ಪನ್ಪಿ ಗಾಂಧೀಜೆರೆನ ನಿಲುವುಡ್ದ್ ಪ್ರೇರಿತೆರಾದ್ ಆ ಕಾಲೊಡು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಹೋರಾಟಗಾರೆರಾದಿತ್ತಿನ ಉಡುಪಿದ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಉಪಾಧ್ಯಾಯೆರ್, ಪೊಳಲಿ ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಗಡೇರ್, ನಾರಾಯಣ ಕಿಲ್ಲೆ, ಸತ್ಯಮಿತ್ರ ಬಂಗೇರೆರ್ ಇಂಚ ಕೆಲವು ಜನ ಸೇರ್ದ್ 1930ನೇ ಇಸವಿಡ್ ತುಳುನಾಡ್ ಚಳವಳಿ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ಉಂದೆತ್ತ ಪ್ರಭಾವೊಡ್ದಾದ್ 1930ಡ್ದೇ ಕಯ್ಯಾರೆರ್ ತುಳು ಕಬಿತೆಲೆನ್ ಬರೆಯೆರೆ
ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. 1930ಡ್ದ್ 1940 ಮುಟ್ಟ ತುಳು ಚಳವಳಿ ಅಂಗವಾದ್ ಸುಮಾರ್
ತುಳು ಕಬಿತೆಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್. ಈ ಕಬಿತೆಲೆಡ್ ಪೂರಾ ತುಳುನಾಡ್, ತುಳು ಬಾಸೆ,
ತುಳು ನೆಲತ್ತ ಬಗೆಟಿಪ್ಪಿ ಮೋಕೆ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ದೇಶಭಕ್ತಿದ ಕಲ್ಪನೆಲೆನ್ ಕಟ್ಟ್ ಕೊರ್ತೆರ್. ಉಂದುವೇ ಅತ್ತಾಂದೆ ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆಡ್ಲಾ ತುಳು ನೆಲತ್ತ ಬಗೆಟ್, ತುಳು ಸಂಸ್ಕೃತಿದ ಬಗೆಟ್ ಕೆಲವು ಕಬಿತೆಲೆನ್ ಬರೆತೆರ್. ಈತೇ ಅತ್ತಾಂದೆ ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆಡ್ ತುಳು ಬಾಸೆ-ಸಂಸ್ಕೃತಿದ ಬಗೆಟ್, ತುಳುನಾಡ್ಡ ವ್ಯಕ್ತಿಲೆನ ಬಗೆಟ್ ಮಸ್ತ್ ಲೇಖನೊಲೆನ್ಲಾ ಅಪಗಪಗಂದ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಪತ್ರಿಕೆಲೆಡ್, ಸ್ಮರಣ ಸಂಚಿಕೆಲೆಡ್, ವಿಶೇಷಾಂಕೊಲೆಡ್ ಬರೆತೆರ್. ಅಯಿನ್ಲಾ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಯಿನ ಮಲ್ಲ ಒಂಜಿ ಬೂಕು ಅವು ಆವು. ಅತ್ತಾಂದೆ ಸಂಶೋಧಕೆರೆಗ್ ಪ್ರಯೋಜನಗ್ಲಾ ಬರು. ಅಂಚಾದ್ ಕೈಯಾರೆರೆನ್ ತುಳುತ್ತ ಬಗೆಟ್ ನಮ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಲ್ಪುಲಕ್ಕ ಇಜ್ಜಿ. ಆರ್ ಪನ್ಪೆರ್ “ಎನನ್ ಪೆದಿಯಪ್ಪೆ ಎಂಚ ಇತ್ತಲ್ಂಡಲಾ, ಆಲೇ ಎನ್ನಪ್ಪೆ; ಆಲೆನ ಚಾಕರಿ ಎನ್ನ ರುಣ; ಉಂದೆನ್ ಸಂದಾವೆರೆ ಸಕ್ತಿ ಮೀರ್ದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ಪೊಡು.”
ಇಂಚಿ ತುಳು ಅಭಿಮಾನೊದ ಕಯ್ಯಾರೆರ್ ತಾನ್ ಅಪಗಪಗಂದ್ ಬರೆಯಿನಚ ತುಳು ಕಬಿತೆಲೆನ್ ಪೂರಾ ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತ್ದ್ 1994ಡ್ “ಎನ್ನಪ್ಪೆ ತುಳುವಪ್ಪೆ” ಪನ್ಪಿ ತುಳು ಕಬಿತೆದ ಕೋಪೆನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರೆನ ತುಳು ಅಭಿಮಾನೊಲು ಈ ಕೋಪೆದ ಕಬಿತೆಲೆಡ್ ನೆಗತ್ ತೋಜುಂಡು. “ಎನ್ನಪ್ಪೆ ತುಳುವಪ್ಪೆ” ಕಬಿತೆದ ಕೋಪೆದ ಪ್ರತಿಕುಲು ಇತ್ತೆ ತಿಕ್ಕೊಂದಿಜ್ಜಿ. ಅಂಚಾದ್ ಆ ಒಂಜಿ ನೆಲೆಟ್, ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆಡ್ ತುಳುತ್ತ ಬಗೆಟ್ ಕೆಲವು ಕಬಿತೆಲೆನ್ ಬರೆತೆರ್. ಅವೆನ್ ಅರೆನ ಕನ್ನಡ ಕಬಿತೆಲೆದ ಕೋಪೆಲೆಡ್ದ್ ಅಜತ್ತ್ದ್ ದೆತ್ತ್ದ್ ಮೂಲು ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತ್ದ್ “ಕಯ್ಯಾರೆರ್ನ ಕಬಿತೆಲು” ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ಡ್ ಕಟ್ಟ್ದ್ ಕೊರ್ತ.
1930ಡ್ 'ಗಣಪತಿ' ಬೊಕ್ಕ 'ತುಳುಗೀತೆ' ಪನ್ಪಿ ರಡ್ಡ್ ಕಬಿತೆನ್ ಬರೆಯೆರ್. 'ಗಣಪತಿ' ಕಬಿತೆ ಮದವೂರುದ (ಮಧೂರು) ಮಹಾ ಗಣಪತಿನ್ ನೆನೆತೊಂದು ತುಳು ಜನೊಕ್ಲೆಗ್, ತುಳುನಾಡ್ಗ್ ಎಡ್ಡೆ ಆವಡ್, ತುಳು ಚಳವಳಿದಾಕ್ಲೆಗ್ ಎಡ್ಡೆ
viii
