ಬಲತ್ಕಾರೊಡು ಸೋಲ್ಪಯರೆ, ಈ ದಂಗೆಗ್ ಬೆರಿಸಾಯೊ ಕೊರ ತುಳುನಾಡ್ಡ ಅರಸು ಲಕ್ಷ ಪ್ಪ ಬಂಗರಸನ್ ನಕಲಿ ಕಲ್ಯಾಣಪ್ಪನ ವೇಸೊಡಿತ್ತಿ ನಾಯನ್ ಬೊಕ್ಕ ಬಾಕಿ ಮುತಾಲಿಕೆರೆನ್ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಯೆ, ಒರಿನಕುಲೆನ್ ಕರ್ಪಿಲ್ಡ್ ಪಾಡೈರ್, ಇಂಚ ಜನೊಕುಲೆನ ಉಡಲ್ ಪೋಡಿಗೆ ಕುಲ್ಲಯೆರ್, ಕಲ್ಯಾಣಪ್ಪನ ದಂಡಯಾತ್ರೆ ಬಜೀಕಾಟ್ಕಾಯಿ (ಫಲದಾಂತಿಕಾಯಿ) ಪಂಡ್ಸ್ ಪ್ರಚಾರ ಮಲ್ಲೆರ್, ಆಂಡ ಭಾರತೊದ ಇತಿಹಾಸೊಡು ಈ ಕ್ರಾಂತಿ ಮಲ್ಲ ಪುದರ್ ಪಡೆಯಿನ ಕ್ರಾಂತಿ, ಬೆನ್ನಿದ ಜನೊಕುಲೆನ ದೇಶಬಕ್ತಿ, ಧೈರ್ಯ, ಆತ್ಮಬಲ, ಹೋರಾಟೊದ ಶಕ್ತಿ ಏತುಂಡು ಪಂಡ್ದ್ ಈ ದಂಡಯಾತ್ರೆಡ್ ತೆರಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಉಂದು ದುಂಬುದ ಪೀಳಿಗೆಗ್ ಉಮೇದ್ ಕೊರ್ಪಿನಂಚಿನ ಒಂಜೆ ಗಟ್ಟನೆ ಪ ವಿಚಾರೊನು ಎಲ್ಲಾ ಮದಸ್ಯರೆ ಬಲ್ಲಿ. ಕೊಡಗ್ ಸಮ್ಮಂದ: 2 “ಕಲ್ಯಾಣಪ್ಪನ ದಂಡಯಾತ್ರೆ” ನಡತ್ದ್ ಶತಮಾನೊನೇ ಕರಿದ್ ಪೋಂಡಲ ತುಳುನಾಡ ಜನೊಕುಲೆ ನಿನೆಪುಡವು ನನಲಾ ಒರಿದುಂಡು, ತುಳುಜಾನಪದೊಕವು ಸೇರ್ ಪೋತುಂಡು, ಉಂದು ತುಳುನಾಡ್ಡ್ ನಡತಿ ಸಂಗತಿ. ಆಂಡ ಕೆಲವು ಚರಿತ್ರೆಕಾರೆರ್ ನೆನ್ಸ್ ಕೊಡಗ್ ಇತಿಹಾಸೊದುಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರ್ಸದ್ ಅವು ಕೊಡಗೆರೆನ ಕ್ರಾಂತಿ ಪನ್ನಿ ರೀತಿಡ್ ಬರೆತೆರ್. ಅವು ಸರಿಯ, ಉಂದು ಅಮರ ಸುಳ್ಕೊಡ್ಡು ಸುರು ಆಯಿಕ್ರಾಂತಿ, ಕ್ರಿ.ಶ 1834 ಮುಟ್ಟ ಕೊಡಗರಸೆರೆನ ಆಡಳಿತೆಗ್ ಅಮರ ಸುಳ್ಯ ಸೇರಿತಿನ ಸರಿ. ಆಂಡ ಅಯಿಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ರಿಟಿಷೆರೆನ ಆಡಳಿತ ಸುರುವಾನಗ ಅವು ತುಳುನಾಡ್ಗ್ (ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ) ಸೇರಾದಿತ್ತಂಡ್, ಕ್ರಾಂತಿಕಾರರ್ ತುಳುನಾಡ್ಡ ಕುಡ್ಲ (ಮಂಗಳೂರು) ನ್ ವಶಮತ್ತೊಂಡೆರತ್ತಂದೆ ಕೊಡವ ರಾಜ್ಯೋನತ್, ಸುಳ್ಯದ ಗೌಡ ಜನಾಂಗದಕುಲು ಈ ಕ್ರಾಂತಿನ್ ಉಟರ್ನೆ ಮಲ್ಲೆರ್. ಈ ಕ್ರಾಂತಿಗ್ ಬೆರಿಸಾಯೊ ಕೊರಕುಲು ನಂದಾವರದ ಲಕ್ಷ ಪ್ಪರಸೆ ಬೊಕ್ಕ ಇಟ್ಟೇಲ್ಲ (ವಿಟ್ಲ) ಅರಸು ಡೊಂಬ ಹೆಗ್ಡೆ, ಕೊಡಗೆರ್ ನೆಕ್ ವಾರೀತಿದ ಬೆರಿಸಾಯೊಲಾ ಕೊರ್ತುಜೆರ್, ಅಂಚಾದ್ ಉಂದು ತುಳುನಾಡ್ಡ ಕ್ರಾಂತಿ ಪನ್ನಿನೆಡ್ ರಡ್ ಪಾತೆರ ಇಜ್ಜಿ. ಆಂಡಲಾ ಈ ಕ್ರಾಂತಿದ ದುಂಬುದ ಕತೆಕ್ಲಾ ಕೊಡಾ ಸಮ್ಮಂದ ಇತ್ತಿನೆಡ್ಡಾವರ ಕೊಡಗ್ ಇತಿಹಾಸೊನೊಂತೆ ತೆರಿಯೊನುನವೆಡ್ಡೆ. 360 ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆದ ನೈಋತ್ಯ ದಿಕ್ಕಡ್, ಒಂಜಿ ಕಡೆಡ್ ತುಳುನಾಡ್ ಕುಡಒಂಜಿ ಕಡೆಡ್ ಮಲೆಯಾಳ ದೇಶ ಬೊಕ್ಕ ಒರಿನ ಕಡೆಡ್ ಕನ್ನಡೊ ರಾಜ್ಯದ ನಡುಟು ಉಪ್ಪಿ ಭೂಮಿಯೇ ಕೊಡಗಿ, ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಪರ್ವತ ಸಾಲ್ಡ್ ಉಪ್ಪಿ ಜೇರೊ, ಗುಡ್ಡೆಲು, ಬೈಲ್, ಪರ್ವತೊ ದಿಂಜಿ ಊರು ಕೊಡಗು. ಮುಲ್ಪ ನಾಡ್ ಡ್ ಕಾಡೆಚ್ಚ, ಕಡಲ ಮಕ್ಕೊಡ್ಡು ಸರಾಸರಿ 3500 ಫೀಟ್ ಎತ್ತರೊಡುಪ್ಪಿ ಈ ಊರುಡು ಸದಾ ಚಳಿ, ಬೀಸುನ ಸಿಮಗಾಳಿ, ಕಾಡ್ ಕಡ್ದ್ ಮುಲ್ಪದ ಆದಿವಾಸಿಲು ತೋಟ ಮಲ್ದೆರ್. ಈ ಕಾನಡ್ ಕಾಫಿ, ಚಿತ್ತಪುಳಿ, ಎಡ್ಡೆಮುಂಚಿ, ಏಲಕ್ಕಿ ಬುಳೆಪವೊಂದುಲ್ಲೆರ್, ಗುಡ್ಡೆದ ಅಮರ ಸುಳ್ಯದ ಕ್ರಾಂತಿವೀರೆ ಕೆದಂಬಾಡಿ ರಾಮಗೌಡರ್ 3
