ಅಗೋಳಿ ಮಂಜನೆ
TULU SHORT STORIES FOR CHILDREN' SERIES
AGOLI MANJANE by Dr. Ganesh Ameen Sankamar
Published by Karnataka Tulu Sahitya Academy, Corporation Building, Lalbhag, Mangalore - 575 003.
ಪ್ರಥಮ ಮುದ್ರಣ : 1998
ದ್ವಿತೀಯ ಮುದ್ರಣ : 2007
ಬೆಲೆ : ರೂ. 20
ಪುಟಗಳು : 26
ಪ್ರಧಾನ ಸಂಪಾದಕ : ಯಂ.ಕೆ. ಸೀತಾರಾಮ್ ಕುಲಾಲ್
ಅಧ್ಯಕ್ಷರು
ಕರ್ನಾಟಕ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ
ಪ್ರಕಾಶಕರು : ಎಸ್. ಎಚ್. ಶಿವರುದ್ರಪ್ಪ
ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್
ಕರ್ನಾಟಕ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ
ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆ ಕಟ್ಟಡ
ಲಾಲ್ಬಾಗ್, ಮಂಗಳೂರು - 3
ದೂರವಾಣಿ / ಫ್ಯಾಕ್ಸ್ : 0824-2459389
Email: tuluacademy@yahoo.co.in
ಹಕ್ಕುಗಳು : ಅಕಾಡಮಿ
ಅಕ್ಷರ ಸಂಯೋಜನ : 'ಫೈನ್ ಪ್ರಿಂಟ್ಸ್', ಉರ್ವಾ ಮಾರಿಗುಡಿ, ಮಂಗಳೂರು - 575 006
ಮುದ್ರಣ : 'ಫೈನ್ ಪ್ರಿಂಟ್ಸ್', ಉರ್ವಾ ಮಾರಿಗುಡಿ, ಮಂಗಳೂರು - 575 006
ಜೋಕುಲೆಗಾದ್ ತುಳು ಕತೆಕುಲು - 14
ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ
ಡಾ. ಗಣೇಶ್ ಅಮೀನ್ ಸಂಕಮಾರ್
ಕರ್ನಾಟಕ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ
ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆ ಕಟ್ಟಡ, ಲಾಲ್ಬಾಗ್, ಮಂಗಳೂರು - 575 003.
ದೂರವಾಣಿ/ಫ್ಯಾಕ್ಸ್: 0824-2459389
Email: tuluacademy@yahoo.co.in
ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರೆನ ಮದಿಪು - 1
ತುಳುನಾಡ್ಡ್ ಪ್ರಾಕ್ಡ್ದಿಂಚಿ ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯಾಕುಲು ಪಂಡೊಂದು ಬತ್ತಿಂಚಿ ಅಜ್ಜಿ ಕತೆಕುಲು, ಪಾಡ್ಡನದ ಕತೆಕುಲು ಒಂಜಿ ಕಾಲೊಡು ನಮ್ಮ ತುಳುವೆರೆಗ್ ಅಕ್ಲ್ನ ಚರಿತ್ರೆನ್ ತೆರಿಪಾಯಿನ, ಕಲ್ಪಾಯಿನ ವಿದ್ಯಲು. ಕೋಟಿ ಚೆನ್ನಯೆರ್, ಸಿರಿ, ಅಬ್ಬಗೆ ದಾರಗೆ, ದೇವು ಪೂಂಜೆ, ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ, ಪುಳ್ಕೂರು ಬಾಚ, ಪರತಿ ಮಂಗಣೆ ಇಂಚ ಏತೇತೋ ಆಂಜೊವು ಪೊಂಜೊವೆಲೆನ ಪುದರ್ನ ಕತೆಕ್ಲೆನ್ ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯಾಕುಲು ಕೇಂಡೊಂದು ಕಲ್ಲೊಂದು ಮಲ್ಲೆ ಆತ, ಒಂಜಿ ಕಾಲದ ಅಜ್ಜಿ ಅಜ್ಜೆರಕುಲು ಪುಳ್ಳಲ್ಲೆಗ್ ಪನೊಂದಿತ್ತಿನ ಕತೆಕ್ಲೆಡ್ ಕುಸಾಲ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಕುಸೆಲ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಕನಕಟ್ಟುನ, ಗೇನ ಪುಟ್ಟಾವುನ ಶಕ್ತಿ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ತೆಲ್ತ್ ತೆಲ್ತ್ದ್ ಬಂಜಿ ಉರ್ಕಾವುನ ಉಲ್ಲಾಸ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಇಂಚ ತೆಲಿಪುನ ಯೋಚನೆ ಮಲ್ಪುನ ಪೊಸ ಲೋಕೊಗು ಪೋಪುನ, ಪೊಸ ಸಾದಿ ಪತ್ತುನ, ಪೊಸ ವಿದ್ಯೆಲೆನ್ ತುಳುವೆರ್ ಕಲ್ತ್ದ್ ಅಕ್ಲೆನ ಅಜ್ಜಿ ಕತೆಕ್ಲೆಡ್ದ್ ಇಂಚಿತ್ತಿ ಅಜ್ಜಿ ಕತೆಕ್ಲೆ, ಪಾಡ್ಡನದ ಕತೆಕ್ಲೆ ರುಚಿನ್ ನಮ್ಮ ಪೊಸ ಕಾಲದ ತುಳುವ ಜೋಕ್ಲೆಗ್ ಪುಟ್ಟವೊಡು ಪನ್ನಿ ಆಸೆ ಕರ್ನಾಟಕ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿದವು. ಅಂಚಾದ್ ಈ 20 ತುಳು ಕತೆ ಬೂಕುಲೆನ್ ತುಳು ಸಾಹಿತಿಲೆಡ ಬರೆಪಾದ್ ಕತೆಕ್ಲೆಗ್ ಬೋಡಾಪಿನ ಚಿತ್ರೊಲೆನ್ ಸೇರಾದ್ ಬೂಕುಲೆ ಮೋನೆಲೆಗ್ ರಂಗ್ ಪಾಡ್ಪಾದ್ ತುಳು ಜೋಕುಲೆ ಮಟ್ಟೆಲ್ಗ್ ಪಾಡೊಂದುಂಡು.
ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ 1994ಟ್ಸ್ ಈ ಕತೆ ಬೂಕುಲೆನ್ ಬರೆಪಾವುನ ಯೋಚನೆ ಮಲ್ತ್ದ್ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್ದೊಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರ್ದ್ ಅಚ್ಚಿ ಮಲ್ಪುನ ಯೋಜನೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್. 20 ಜನ ಸಾಹಿತಿಲ್ನಕುಲು ಅಕಾಡೆಮಿಡ್ ಸೇರ್ದ್ ಚರ್ಚೆ ಮಲ್ತ್ದ್ ಈ ಬೂಕುಲೆನ್ ಬರೆದ್ ಕೊರ್ಯೆರ್. ಆಂಡ 1995ಟ್ಟ್ ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಅಸ್ತಿತ್ವೊಡು ಇಜ್ಜಂದಿನೆಡ್ಡಾದ್ಲಾ, 1996ಟ್ಸ್ ಅಕಾಡೆಮಿಗ್ ಪೊಸ ಪಣವುದ ತಾಪತ್ರಯೊಲೆಡ್ಡಾದ್ಲಾ ಈ 20 ಬೂಕುಲೆನ್ ಅಚ್ಚಿ ಮಲ್ಪುನ ಕೆಲಸೊ ದುಂಬು ದುಂಬೇ ಪೋಂಡು. ಆಂಡ - ಇತ್ತೆ ಎಂಚಲಾ ಮನಸ್ ಮಲ್ತ್ದ್ ಈ ಎಡ್ಡೆ ಕೆಲಸೊನು ಕೋಡಿ ಎತ್ತವೊಡುಂದು ತುಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಈ 20 ಬೂಕುಲೆನ್ ಅಚ್ಚಿ ಮಲ್ಲೊಂದುಂಡು.
ಈ ಬೂಕುಲೆನ್ ಬರೆದ್ ಕೊರಿನ ಮಾತ ತುಳು ಸಾಹಿತಿಲೆನ್ಲಾ, ಅವೆಕ್ಕ್ ಚಿತ್ರ ಬರೆದ್ ಕೊರ್ತಿ ಕಲಾವಿದರೆನ್ಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿ ಮೋಕೆಡ್ ನೆನೆತೊಂದುಂಡು. ಉಂದೆಟ್ಟ್ ಅಗೋಳಿ ಮಂಜನೆ ಕತೆ ಬೂಕುನು ಪೊರ್ಲುಡು ಮೊಡೆದ್ ಕೊರಿನ ಡಾ. ಗಣೇಶ ಅಮೀನ್ ಸಂಕಮಾರ್ ಮೆರಗ್ ಅಕಾಡೆಮಿದ ಪುದರ್ಡ್ ಸೊಲ್ಮೆ ಸಂದಾವೊಂದುಲ್ಲೆ. ಈ ಬೂಕುಗು ಅಕ್ಷರ ಜೋಡಣೆ ಮಲ್ತ್ ಕೊರಿನ ಆಕೃತಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ಸ್ದ ಕಲ್ಲೂರು ನಾಗೇಶ ಬೊಕ್ಕ ನಳಿನಿ ಸುವರ್ಣ ಮೊಕ್ಲೆಗ್ಲಾ, ಕಡಮೆ ಕಾಲೊಡು ಪೊರ್ಲು ಪೊಲಿಗೆಡ್ ಅಚ್ಚಿ ಮಲ್ತ್ ಕೊರಿನ ಪ್ರಕಾಶ್ ಆಫ್ಸೆಟ್ ಬೈಕಂಪಾಡಿ ಇಂದೆತ್ತ ದನಿ ಕೆ. ಎಂ. ಶಂಕರ ಪ್ರಭು, ಬೊಕ್ಕ ಬಳಗೊದಕುಲೆನ ಸಹಾಯೊನು ಅಕಾಡೆಮಿ ಏಪಲಾ ನೆನೆನುಂಡು.
ಮಂಗಳೂರು
20-5-1998
ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರನ ಮದಿಪು - 2
ಸುವರ್ಣ ಕರ್ನಾಟಕದೊ ಈ ವರುಷೋಡ್, ಅಗೋಳಿ ಮಂಜನೆ ಬೂಕ್ನ್ ರಡ್ಡನೆ ಸರ್ತಿ ಅಚ್ಚಿ ಮಲ್ಪುನ ಅವಕಾಶ ಒದಗ್ದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್ಂದ್ ತೆರಿಪಾಯೆರೆ ಎಂಕ್ ಬಾರಿ ಸಂತೋಷ ಆಪುಂಡು. ಎಡ್ಡೆ ಕತೆಕ್ಕುಲು, ಸಾಹಿತ್ಯೊಲು ಓದುನಕ್ಲೆಗ್ ಮುಟ್ಟುಲೆಕೊ ಅಕಾಡೆಮಿ ರಡ್ಡನೆ ಅಚ್ಚಿಗ್ ಕೈ ಪಾಡ್ಂದ್. ಸುರುತ ಗುರಿಕಾರ್ರೆ ಮದಿಪುಡು ಪ್ರೊ. ಬಿ. ಎ. ವಿವೇಕ ರೈ ಮೇರ್ ಅಗೋಳಿ ಮಂಜನೆ ಇನ್ಪಿ ಕತೆ ಅಂಚನೆ ಬೂಕುಲೆನ್ ಬರೆಪಾದ್ ಅಚ್ಚಿ ಮಲ್ಪರೆ ಉಲ್ಲಾಸ ದೆತೊನುನ ನಿಜವಾದ್ಲಾ ಬಾರಿ ಎಡ್ಡೆ ವಿಷಯ.
ತುಳುನಾಡ್, ಬೂಡ್ಡ್ ನಡತಿ ಕತೆಕ್ಕುಲು ದುಂಬುದ ಜೋಕುಲು ಬಾಲೆಗ್ ಮುಟ್ಟೊಡು,ಇನ್ಪಿನವು ಅಕಾಡೆಮಿದ ಬಯಕೆ. ಅಂಚಾದ್ ಅಕಾಡೆಮಿದ ಕರಿನ ಸರ್ತಿದ ಬೂಕುಲು ಖರ್ಚಾದ್ ಇತ್ತೆ ಪಿರ ಅಚ್ಚಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಪಾಡ್ಡಿನವು ಸುವರ್ಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸುವರ್ಣ ಸಂದರ್ಭಂದ್ ಪನೊಲಿ.
ಡಾ. ಗಣೇಶ್ ಅಮೀನ್ ಸಂಕಮಾರ್ ಮುಡೆಯಿ ಈ ಬೂಕುಡು ಬಜೀ ಜೋಕುಲೆಗ್ ಅತ್ತಂದೆ, ಹಿರಿಯಕ್ಲುಲ ಓದುಲೆಕ್ಕ ಈ ಕತೆನ್ ಪೊರ್ಲುಡು ನೆಯಿದ್ ಕೊರ್ತೆರ್. ಅರೆಗ್ ಎಂಕ್ಲೆ ಸೊಲ್ಮೆಲು.
ಜಾನಪದೊದ ಈ ಕತೆಟ್, ತುಳುನಾಡ್ದ ಪೊರ್ಲು ಪೊರ್ಲುದ ರಂಗ್ ರಂಗ್ ಬೂಕುಲೆನ್ ಆಯ್ಕೆ ಮಲ್ತ್ ಅಚ್ಚು ಮಲ್ಪುನ ಬೇಲೆಗ್ ಕೈ ಪಾಡ್ಡ.
ಬೂಕುಲೆನ್ ಬರೆಯಿ ಡಾ. ಸಂಕಮಾರ್ಗ್, ಬೊಕ್ಕ ಪೊರ್ಲುಡ್ ಅಚ್ಚಿ ಮಲ್ಲಿನ ಫೈನ್ ಪ್ರಿಂಟ್ಸ್,ಕುಡ್ಲ ಮೊಕಲೆಗ್ ಅಕಾಡೆಮಿದ ಸೊಲ್ಮೆಲು.
ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ
ತಡ್ಯ 1 ಎರ್ಮಾಳದ ಸುಲಿಗೆ
ಓ... ತೆಲಾರ ಗುತ್ತ ಮಂಜಣ್ಣಾಯೆ ಪನ್ನಿನಾಯೇ ।
ಆಯೇ ಬಾರಿ ಬಿರ್ದ್ ತಂಕ ದರ್ಪು ಮಲ್ಲಿನಾಯೇ ।
ಅಟ್ಟೆ ಮುಟ್ಟೆ ಪೊಲಿಪುನಂಚೀ ಲಟ್ಟೆದಾಯೇ ।
ಆಯೇ ಕೊಟ್ಟೆ ದಾಂಕರದ ತಿಗಲೇ ನುದ್ದಿನಾಯೇ ।
ಕೆಂಚಿ ಮೀಸೆ ಕುಪುಲು ಕಣ್ ಮರದಿನಾಯೇ ।
ಆಯೇ ಪುಂಜೊಡಿ ಉಚ್ಚುಲೇನ್ ಪುರುಂಚಿನಾಯೇ ।
ಕೊದಂಟಿದಾಂತೇ ಅರಿತ್ತ ಮುಡಿಲಾ ಕಟ್ನಾಯೇ ।
ಆಯೇ ಕೈಟ್ ಗುದುದೂ ಕೊಜಂಟಿ ತಾರಯಿ ಮಲ್ಲಿನಾಯೇ ।
ಬೆಗರ್ಗೇನ ನೆತ್ತೆರಲ್ಪ ಕೊರಿನಾಯೇ ಆಯೇ ।
ಸತ್ಯದೇನಾ ಸಾದಿಡಲ್ಪ ಸೈತಿನಾಯೇ ।। ೨ ।।
ಬಾಕ್ಯಾರ್ ನಿನ್ನೆ ಜನ ಸೇರ್ದ್ಂಡ್, ದೋಲು ದಗರೆ, ಕದೊಣಿ ಗರ್ನಾಲ್ ಅಬ್ಬರೊಡು ಕೆಬಿ ಕೆಪ್ಪಾವೊಂದುಂಡು, ಕಾಲಿದ ಮಂಡ, ತಪ್ಪಂಗಾಯಿದ ಗೊಬ್ಬುಲು ಅಲ್ಪಲ್ಪ ಕಾರ್ ಕೆರೆಂಚೊಂದುಂಡು. ಉಂದು ದಾದಂದ್ ಎನ್ನಿಯೆರ್? ಇನಿ ಎರ್ಮಾಲ್ ಇನಿತ್ತ ಇಚಿತ್ರ ಪಂಡ ಕರುಂಬುದ ಕಟ್ಟ ಕಡುನ ಸಂತ, ಒಂಜಿ ಕಟ್ಟ ಕರುಂಬುನು ಒಂಜೇ ಪೆಟ್ಸ್ ಕಡ್ಜ್ ತುಂಡು ಮಲ್ನೋಡು. ಆಯಗ್ ಎರ್ಮಾಲ್ ಊರುಡು ಮೂಜಿ ದಿನತ್ತ ಸುಲಿಗೆ, ಸೋತೆಡ ಆಯೆನ ತುತ್ತೆತ ಮಾಪಾದ್ ಬಾಕ್ಯಾರ್ಡ್ ಬಲಿ ದೆಪ್ಪರೆ ಉಂಡುಗೆ, ಉಂದು [ ತಡ್ಯ 1-ಅಗೋಳಿ ಮಂಜನೆ ಕಥೆ ಎರ್ಮಾಲ್ದ ಸುಲಿಗೆ ]ಪಂತದ ಕಿರ್ಮ. ಜವನೆರ್ ಮಾತ ಪುಂಡು ಬೂರುದೆರ್. ಗುಸು ಗುಸು ಮುನ್ಕೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
ದೇವರೆ ಗುಂಡೊಡು ಬಲಿ ಪಿದಡರೆ ಅಟ್ಟಣೆ ಆವೊಂದುಂಡು. ಉರ್ಕು ಸುತ್ತುದ ಬಲಿಕ್ಕ್ ತಯಾರಾಪೆರ್. ಬಾಕ್ಯಾರ್ಡ್ ಜನಮಾನಿ ದಿಂಜೊಂದುಂಡು. ಅಂಚಿತ್ತನ ಪೊರ್ತುಡು ಆಣ ಕಚ್ಚ ಪಾಡೊಂದು ಒರಿ ಆಂಕರದ ಜವನೆ ಬರೊಂದುಲ್ಲೆ. ತಿಗಲೆ ಮರತೊಂದು ಬರ್ಪೆ. ಕೆಂಚಿ ಮೀಸೆದ ಕೊಡಿನ್ ಪುರಿ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆ. ಕುಪುಲು ಕಣ್ಣನ್ ಕೆಸರಾದ್ ಮರತೊಂದುಲ್ಲೆ. ಕರುಂಬುದ ಕಟ್ಟದ ಸುತ್ತ ಪಂತದ ಕಲಟ್ ಸೇರಿಂಚಿ ಜನಮಾನಿ ಒರಾನೆ ಬೊಲ್ಛಿನಲ್ಕಾಪೆರ್, ತರವರೆ ತೂವರೆ ಬಯಿದಿನ ಜವನ ಅಂಚಿಂಚಿ ತೆಲಾವೆರ್. ಕೋರಿ ಕಂಡದ ಬಾವೆ ಮಣ್ಣ್ ನ್ ಕುರುಂಟು ಒಯ್ತ್ ದ್ ಒಂದಾಯಿನಲ್ಕ ಆಪುಂಡು. ಬೊಕ್ಕ ಕೆಲವೆರ್ ಗಾಳಿ ಬನ್ನಗ ಬೆಜೆಕ್ರೆ ರಾಯಿನಲ್ಕ ಪಿರ ತೂವಂದೆ ಬಲಿತೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಕೆಲವೆರ್ ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುದು ಮಂಜಣ್ಣಾ ಯ್ಕೆ ಬರೊಂದುಲ್ಲೆಂದ್ ಪಾತೆರಿಯೆರ್. ಅಂದ್ ಬತ್ತಿನಾಯೆ ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುದ ತಂಕದ ಬಂಟೆ ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ. ಕೋಲ ನೇಮ ಅಂಕ ಆಯೆನದ ಕಲಟ್ಟ್ ಪೋದು ಪೋರ್ಯೊಂದು ಬರ್ಪಿನವು ಮಂಜಣಗೊಂಜಿ ಮರ್ಲ್. ಅಲ್ಪ ತಿಗಲೆ ತಾಂಟಾದ್ ಪೊರುಂಬುನ ಗೊಬ್ಬು ಇತ್ತ್ಂಡ ಆಯೆ ತಪ್ಪಂದೆ ಉಲ್ಲೆ. ಇನಿತ್ತ ಪಂತಲಾ ಅಂಚೆನೆ. ಮಂಜಣ್ಣನ ಲಟ್ಟೆದ ಬಲೊನು ಪೊಲಿಪರೆ ಎರ್ಮಾಳ್ದ ಜವನೆರ್ ಮಲ್ತಿನ ಗೊಬ್ಬು ಉಂದು ಪಂಡ್ದ್ ಆಯೆಗ್ಲಾ ತೆರಿದಿನವು. ದಾದನೇ ಆವಡ್ ಐಕ್ಕ್ ಪೋಡ್ಯುನಾಯೆ ಮಂಜಣೆ ಅತ್ತ್. ಮುಟ್ಟ್ ಬತ್ತೆ. ಕಂಬುಲ ತೂವರೆ ಉಂತಿನಲ್ಕ ಜನ ಉಂತುದೆರ್. ಅಕೆಲೆನ್ ಪುಂಡು ಬುಡ್ಪಾದ್ ವಂದಾಯೆ. ಸುತ್ತಮುತ್ತೊಡು ಕೊಡಿ ಕಾರ್ಡ್ ಉಂತುದಿನ ಜನೊಕುಲೆನ್ ಒರ ತಿರ್ಗ ತೂಪೆ. ಕದೊಣಿದ ಸೊರ ಜೋರುಡು ಕೇನೊಂದುಂಡು. ದೇವೆರ್ ಉಲಯಿ ಅಂಗಣದೊಡ್ಡು ಪಿದಯಿ ಅಂಗಣೊಗು ಕಾರ್ ದೀತೆರ್, ಬಲಿ ಆವೊಂದುಂಡು. ಸೀಮೆ ಮುಚ್ಚಂದೆ ಸೇರಿಂಚಿ ಜನಮಾನಿ ತೂವೊಂದುಂಡು. ಪಂತದ ಕಲಕ್ಕ್ ಜತ್ತಿನ ಮಂಜಣೆ ಕೈ ಜೋಡ್ಯಾದ್ ಪುಡಡ್ಡುವೆ. ಬರಿಟೆತ್ತಿನ ಕಡ ಕತ್ತಿನ್ ದೆತ್ತ್ದ್ ಬಾಯಿ ಪರ್ಲಾದ್ ತೂಪೆ. ಪಂತ ಕಟ್ದಿನ ಜವನೆರೆನ ರೋಮ ಕೊಕ್ಕೇರೊಂದುಂಡು. ದೊಂಡೆದ ಪಸೆ ಆಜೊಂದುಂಡು. ಅಂಗಾರಡಿತ್ತ ಮಣ್ಣ್ ರಟೊಂದುಂಡು. ಕಂಡ ನಿಲ್ಕೆ ಜನ ಎಲ್ಲಿ ಮಲ್ಲೆ ಕಿನ್ನಿ ಕಿರ್ತಲೆ ಪನ್ಪಿನಂಚ ತೂವೊಂದುಂಡು. ಅಪ್ಪೆ ದುರ್ಗೆನ್ ಮನಸ್ಡ್ ನೆನೆತೆ ಮಂಜಣೆ. ತನ್ನ ಪುಟ್ಟುದ ವಾಕ್ದ ಬಪ್ಪನಾಡ್ ದುರ್ಗೆನ್ ಸುಗಿತೊಂಡೆ. ಕಚ್ಚದ ಕುಚ್ಚಿನ್ ಕೈತ್ ತಿಕ್ಕಾಯೆ. ಬಲತ್ತ ಕಾರ್ ದುಂಬು ದೀದ್ ಕತ್ತಿ ದೆರ್ತೆ. ಕಣ್ ಮುಚ್ಚಿದ್ ಜಪ್ಪೊಡಾಂಡ ಪೆಟ್ಟ್ ಒಂಜಿ ತುಂಡು ರಡ್ಡ್ ಆತ್ಂಡ್. ಕರುಂಬುದ ಕಟ್ಟದ ನಡುಟ್ಟಿತ್ತಿನ ಕರ್ಬದ ಪಾರೆಂಗಿ ಕಿಟಿ ರಟೊಂದು ಕಡೆ ಕೊಡಿ ಬೇತೆ ಆತ್ಂಡ್. ತನ್ನ ಕೊಟ್ಟೇದಾಂಕರೊನು ಇರಿಪೊಡುಂದು ಮಲ್ತಿನ ಮೋಸೋನು ಸೀದೊಡೇ ತೆರಿಯೆ. ಪಂತೊಡು ಗೆಂದಿಯೆ. ಅಂಗಿದ ಕೈನ್ ಮಿತ್ತ್ ಜಾರಾಯೆ. ಮಿತ್ತನ್ನಾದ್ ಮಲೇದ್ ತೂಯೆ. ಗಗ್ಗೆಲುನ ಕೋರಿ ಮಂಡೆ ಕೊನೊಪಿನಂಚ ತೂವೊಂದಿತ್ತಿನ ಜವನೆರ್ ತೋಜುಜೆರ್. [ ತಡ್ಯ 1-ಅಗೋಳಿ ಮಂಜನೆ ಕಥೆ ಎರ್ಮಾಲ್ದ ಸುಲಿಗೆ ] ಬದ್ಕಿಯಡ ಬೈತ್ತರಿತ್ತ ತೆಲಿ ಪರುವಂದ್ ಬಲಿತೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಬಾಕ್ಯಾರ್ಡ್ ನರಪುಟಿ ನಾಯಿಜ್ಜಿ. ಮೀಸೆದುಲಯಿಡ್ದ್ ತೆಲಿಕೆ ಪುಟುಂಡು. ಎರ್ಮಾಲ್ದ ಜವನೆರೆನ ಮೋಸೋನು ಎನ್ನದ್ ಮಂಜಣಗ್ ಪಿಸಿರ್ ಬರೊಂದುಂಡು.
ದಾನೆ ಮಲ್ಪುನು ಮೂಜಿ ದಿನತ್ತ ಸುಲಿಗೆ ಎಂಕುಂಡು. ಆಂಡ ಊರು ಜತ್ತ್ ದ್ ತರೆ ಮಂಡೆ ತೊಲ್ಲುದು ಅನ್ಯಾಯ ಮಲ್ಪುನ ನರಮಾನಿ ಈ ಮಂಜಣೆ ಅತ್ತ್. ಆಂಡ ಇಡೆ ಮುಟ್ಟ ಬತ್ತ್ದ್ ಪುಟಿನ ಊರುಗೊಂಜಿ ಗುರ್ತ ಮಲ್ಪಂದೆ ಪೋವರೆ ಬಲ್ಲಿ ಪಂಡ್ದ್ ಎನ್ನೊಂದು ದೇಸ್ತನದ ಆನೆ ಬಾಕಿಲ್ದಡೆ ಬರ್ಪೆ. ಚಂದ್ರ ಮಂಡಲೊಡು ಅಂಗಣದ ಬಲಿ ಆವೊಂದುಂಡು. ಮುಖ ಮಂಟಪದ ದುಂಬುಗು ಪೋದು ದೇವೆರೆಗ್ ಉದ್ದೊಗು ಅಡ್ಡ ಬೂರ್ದು ವಂದನೆ ಮಲ್ತೆ. "ಯಾನ್ ಮಲ್ಪುಂಚಿತ್ತಿ ಈ ಕಾರ್ಯ ಎಗ್ಗೆಲ್ಮೆದವು. ಆಂಡಲಾ ಎಂಕ್ ಮಾಪು ಮಲ್ಪೊಡು ಪಂಡ್ದ್ ನೆಲತ್ತ ಪೊಡಿ ಮಣ್ಣ್ ನ್ ಕೊಡಿ ಬಿರೆಲ್ಡ್ ಮುಂಡೊಗು ಮುಟ್ಟಾವೆ. ಸೊಂಟೊಡಿತ್ತಿ ತಾಲ್ಯ ಬೈರಾಸ್ನ್ ಗಿತ್ತ್ದ್ ಮಂಡೆಗ್ ಬಿಗಿತ್ ಕಟ್ಟುವೆ. ಅಕ್ಕಸ ನಿಲ್ಕುನಂಚ ತೋಜೊಂದುಂಡು. ಕೊಡಿ ಮರತ್ತ ಗರುಡೆ ಅಯಿತ ಅಡಿಕ್ಕ್ ಬರ್ಪೆ. ಮರಕ್ಕ್ ಕಟ್ದಿನ ಪಲಪುರ್ಪ ಪಿಂಗಾರೊನು ಕಡ್ತ್ ದಕ್ಕುವೆ. ದತ್ತ ಕೈಟ್ಟ್ ದಂಬೆಕಲ್ಲ್ ನ್ ಗದ್ದಾವೆ. ಕೆಸರ್ಡ್ ಪಾಡ್ಡಿನ ಕಮ್ಮದಂಚ ಗದ್ದುನ ದಂಬೆ ಕಲ್ಲ್ ನ್ ಪರಿತ್ ದೆಪ್ಪುವೆ. ಲಟ್ಟ ಮುಟ್ಟದ ಗಟ್ಟಿ ಜವನೆರೆಡ್ ಪತ್ತ್ ಜನೊಡ್ಡು ಪಂದಾವರೆ ಆವಂದಿನ ಕಲ್ಲ್ ನ್ ತಾನೊರಿಯೇ ದೆರ್ತೆ. ಪುಗೆಲ್ ಡ್ ದೀಪೆ., ಕೈಪೆ ತರುಕ್ಕು ಕಾಲೆ ಆಕಿನಂಚ ಆವೊಂದಿತ್ತಿನ ಜನೊಕುಲು ಬಲಿತೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಕೆಲವೆರ್ ಪಟ ಪತ್ದ್ ಪೋತೆರ್. ಚಂದ್ರಮಂಡಲದ ಬಲಿ ಅರ್ದೊಡೇ ಉಂತುದುಂಡು. ಅಂಗಣ ಜತ್ತ್ ಬತ್ತೆ ಮಂಜಣೆ. ಬೆರಿಯೆ ಬತ್ತಿನಕ್ಲೆನ್ ಪಿರ ತಿರ್ಗ ಮಲೇದ್ ತೂಯೆ. ಮುಟ್ಟಿ ಕಲ್ಲ್ ಕಡತೆ. ಬಾಕ್ಯಾರ್ ಜತ್ತೊಂಡೆ.
ಇತ್ತೆ ಜನೊಕುಲು ಮಾತ ಮುಟ್ಟ ಮುಟ್ಟ ಬರಿಯರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ಪಂತ ಪಾಡ್ದಿ ಜವನೆ ಅನ್ಯಾಯ ಮಲ್ಪಡಾಂದ್ ಕೈ ಮುಗ್ಯುವೆರ್. ಬೆರಿಯೆ ಬರೊಂದುಪ್ಪುನಕಲೆಗ್ ಅಡೇಗೆ ದಂಬೆ ಕಲ್ಲ್ ಡ್ ಬೇರಿಯೆ. ದೆಂಜಿಲಾ ಇಜ್ಜಿ ದೆಂಜಿಗ್ ಪಾಡಿನ ಕೈಲಾ ಇಜ್ಜಿ ಪಂಡಿನಲ್ತ ಆವನೇ ದೆತ್ತೊಂದು ಜವನೆರ್ ಪಿರ ಪಿಜಿರಿಯೆರ್. ಅಂಚ ದಂಬೆ ಕಲ್ಲ್ ನ್ ಪುಗಲ್ಡ್ ದೀವೊಂದು ಬೈಲ್ ಕಡತ್ತೆ. ಬೈಲ ಬರಿಟ್ಸ್ ದೇಸ್ತನದ ತೋಡುಗು ಪಾಡ್ಡಿನ ಪಾಂಪುದ ಕಲ್ಲ್ ನ್ ಅಡೇಗೆ ಬಗ್ಗದ್ ದೆತ್ತ್ ಕೈಟ್ಟ್ ಪೆಜೊಂಡೆ. ಕಿದ್ಕ್ ಲ ಡಿಟ್ ದೀವೊಂಡೆ.
ಸೀದ ಬತ್ತ್ ಬತ್ತ್ದ್ ಮುಲ್ಕೆಗ್ ಬತ್ತೆ, ಬಪ್ಪನಾಡ್ ದೇವಸ್ಥಾನದಡೆಗ್ ಬರ್ಪೆ. ಕಿದಕ್ ಲಡಿತ್ತ ಕಲ್ಲ್ ನ್ ಅಲ್ಪನೇ ದೇಸ್ತನದ ಎದ್ರ್ದ ತೋಡುಗು ಪಾಂಪು ಪಾಡುವೆ. ದಂಬೆ ಕಲ್ಲ್ ನ್ ಕೊನೋದು ಕೊಡಿ ಮರತ್ತ ಮುದೆಲ್ಗ್ ಕವುಂಪುವೆ. ಅಪ್ಪ ಪಂತಿ ಪರಕೆ ಸಂದಾಯೆ [ ತಡ್ಯ 2-ಒಂಜಿ ಸಾದಿದ ಕಥೆ ] ಈತಾನಗ ದೂರೊಡ್ಡು ಮರ ಮಗ್ರಿನ ಬೊಬ್ಬೆ ಕೇನುಂಡು. ಎನ್ನೊಟ್ಟುಗು ತಾರೆದ ಕಟ್ಟೆಡ್ ಕುಲೋಂದು ಇತ್ತಿನ ಬೆರ್ಮು ಅಜ್ಜೆರ್ ಲಕಿಯೆರ್. ಕತೆನ್ ಅಡೇಗೆ ಉಂತಾದ್ ತೆಮ್ಮ ಲತ್ತೊಂದು, ಒಕ್ಕನೂಲು ಮಿತ್ತ್ ಜಾರಾವೊಂದು ಪಾರಿಯೆರ್. ಯಾನ್ಲಾ ಪಿರಿದಾಂತೆ ಅರೆನ ಕಾರ ಮುಟ್ಟುನೇ ಗೆನಿತೆ.
ತಡ್ಯ 2 ಒಂಜಿ ಸಾದಿದ ಕತೆ
ಸುಮಾರ್ ಎಣ್ಮ ಗಂಟೆದ ಪುಲ್ಯ ಕಾಂಡೆದ ಪೊರ್ತು. ನನಲಾ ನೆಸರ್ ದೇವೆರ್ ಪೂರಾ ಕಣ್ಣ್ ಬುಲಾದ್ ಜೆರ್ . ಯಾನ್ ಪಾವಂಜೆಡ್ ಬಸ್ ಮಿತರಿನಾಯೆ ತೊರ್ತಲ್ದ ಪೇಂಟೆಡ್ ಜಪ್ಪುನಗ ಮಾರ್ಗ ನಿಲ್ಕೆ ಚಕ್ರದ ಗಾಡಿಲು. ಉಂದು ದಾದ ಸಂಗತಿಂದ್ ಎನ್ನ್ ನಗ ಏರಾ ಪಂಡೆರ್ ಅವು ಇನಿ ಎಂ. ಆರ್. ಪಿ. ಎಲ್.ದ ಭಂಡಾರ ಪೋವರೆ ಪಂಡ್ದ್. ಎಂಕ್ ದಾದಂದ್ ತೆರಿಯಂದೆ ಅಲೆವೊಂದು ದುಂಬು ಬತ್ತೆ. ದಾದೆನ್ ತೂಪಿನಿ ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಕಪ್ಪಲ್ ಉಂತಿನಲ್ಕ ಉಂಡು. ಅಂಡೆದ ಲೆಕ್ಕ ತೋಜುಂಡು. ಏರಾ ಪಂಡೆರ್ ಅವೆನ್ ತುಂಬೊಂದಿನ ಗಾಡಿಗ್ ಆಜಿನೋತೈವ ಚಕ್ರ ಉಂಡುಂದು. ಗೆನಿಪುನಾತ್ ಪುರ್ಸತ್ತ್ ಎಂಕಿಜ್ಜಿ. ಯಾನ್ ಕಾಟಿಪಳ್ಳದಂಚಿ ಪೋವೆರೆಗ್ಂದ್ ಬಸ್ಸಿಗ್ ಕನ್ನಡ್ಯುವೆ. ಅಪಗ ಒರಿ ಪೋಲಿಸ್ದಾರ್ ಪಂಡೆರ್. "ಇವತ್ತು ಈ ಮಾರಿ ಹೋಗುವಾಗ ಸಂಜೆ ಆದರೂ ಆದೀತು. ಈರ್ ತಿಕಿನೆಟ್ಟ್ ಪೋಪಿನ ಎಡ್ಡೆ” ಪಂಡೆರ್. ಅವುಲಾ ಅಂದ್ ಪಂಡ್ದ್ ಎನ್ನಿನ ಯಾನ್ ನಡತೊಂದೇ ಪೋವರೆ ಉಲತಾದಿ ಪತಿಯೆ. ಯಾನ್ ಈ ಕತೆ ಕೇಂಡಿನಿ ಈ ತಾದಿಡೇ.
ಉಂದು ತೊರ್ತಲ್ದ ಪೇಂಟೆದಲಾ ಕಾನದಲಾ ನಡುಟ್ಟು ಇತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಸಾದಿ.ಬೋರಿ ಗಾಡಿ ಪೋಪಿನಾತ್ ಜಾಗ್ ಉಂಡು. ಅಯಿಟ್ಟೇ ನಡತೊಂದು ದುಂಬು ಪೋಯೆ. ಒಂಜಿ ಇಲ್ಡ್ ಇಲ್ಲ ಪಿರವುಡ್ಡು ತಾರೆದ ತೋಟ. ಕೆಲವು ಜನ ಸೇರ್ದ್ ಒಂಜಿ ತಾರೆಗ್ ಬಲ್ಲ್ ಪಾಡ್ದ್ ಒಯಿಪುವೆರ್. ಎಂಕ್ ಗೊತ್ತಾಂಡ್ ಅಕುಲು ತಾರೆ ಕಡ್ತೊಂದು ಉಲ್ಲೆರ್. ಬೊಂಡ ಬಣ್ಣಂಗಾಯಿ ನರ್ತೆದಲ್ಕ ಪತ್ದಿನ ದಡೆತ್ತ ತಾರೆ. ಲತ್ತ್ ತಾರೆ. ಉಂದು ದಾಯೆ ಇಂಚ ಮಲ್ಪುವೆರ್ಂದ್ ಎನ್ನ ದೂರೊಡು ಕುಲೋಂದಿನ ಒಂಜಿ ಅಜ್ಜೆರಡ ಕೇಂಡೆ. ತಾರೆದ ಕಟ್ಟೆಡ್ ಬೈರಾಸ್ ಅಡಿಕ್ಕ್ ಪಾಡ್ ದ್ ಕುಲುದಿನ ಆರ್ ಎನನ್ ತೂಯೆರ್. ಕಾಂಕರಿದ್ ಉಬ್ಬಿಯೆರ್., ಬೊಕ್ಕ ಪಂಡೆರ್ ಇರೆಗ್ ದಾದ ಗೊಂತುಂಡುಯೇ? ಎಂಕಲ್ನ ಊರು ಮಾತ್ರ ಲಗಾಡಿ ಪೋಂಡು,ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ ಪುಟುದಿನ ಊರು ಉಂದು, ಆಂಡ ಎಂಕಲೆಗ್ ಇನಿ ಊರು ಇಜ್ಜಿ, ಉಂದಎಟ್ಟ್ ಎಂ. ಆರ್. ಪಿ. ಎಲ್. ಆಪುಂಡುಗೆ. ಒಂಜಿ ತಿಂಗೊಲುದ ಉಲಯಿ ಎಂಕುಲು ಮುಲ್ತುಡುದು ಪಡಿಕೆ [ ತಡ್ಯ 2-ಒಂಜಿ ಸಾದಿದ ಕಥೆ ] ಕಟ್ಟೊಡುಗೆ. ದಾನ ಮಲ್ಪುನು ಪನ್ಲೆ. ಎಂಕಲ್ನ ಗಿರಾಗಿತ್ತಿ.
ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ಕೇಂಡಿನೇ ಎನ್ನ ಕೆಬಿ ಕೊಂಡೆ ಆಂಡ್. ದುಂಬೇ ಪುದರ್ ಕೇಂದೆ ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ ಕಟ್ಟಡ್ ಪುಟುದಿನಿಂದ್. ಈ ಊರುನು ಇನಿ ತೂಯೆ. ಆಂಡ ಯಾನ್ ತೂನಗ ಪುಲ್ಯ ಆತ್ಂಡ್. ಆಂಡಲಾ ಮಲ್ಲೆತ್ತ್. ಆ ಊರುದ ನಿಜ ರೂಪ ಇನಿಕ್ ಮಾಜಿಂಡಲಾ ನನ ದುಂಬುದ ಜನೊಕುಲೆಗ್ ಅವೆನ್ ಉಡಲ್ ದಿಂಜಾವೊಡು. ಏನಿಕಾಲೊಡು ಮುಲ್ಪ ಒರಿ ಬೀರೆ ಬದ್ಕ್ದಿತ್ತೆ. ಪನ್ಪಿನೆನ್ ತೆರಿಪಾವೊಡು. ಅಯ್ಯಾತ್ರ ಯಾನೊಂತೆ ತೆರಿಯೊನೊಡು. ಅಂಗಲಪ್ಪುಡು ಅಜ್ಜೆರೆಡನೇ ಕೇಂಡೆ. ಅರೆನ ಪುದರ್ ಬೆರ್ಮು ಪಂಡ್ದ್. ಯಾನ್ ಗಾಡಿನೆಕ್ಕ್ ಬೋಡಾದ್ ತಾರೆದ ಕಟ್ಟೆಡ್ ಕುಲೋಂದಿನಲ್ಪನೇ ಕತೆ ಪಂಡೆರ್. ಎರ್ಮಾಳ್ ಸುಲಿಗೆದ ಕತೆ, ಮಂಜಣೆ ಮಲ್ತಿನ ಕತೆ. ತಾರೆ ಮಗ್ರಿನಡೆ ಪೋದು ಬತ್ತಿನ ಬೆರ್ಮು ಅಜ್ಜೆರನ ಒಟ್ಟುಗು ಯಾನ್ ಲಾ ಅರೆನ ಇಲ್ಲಡೆ ಪೋಯೆ.
'ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣ'ಗಾತ್ರ ಆನಿದ ದಿನ ಸಾಲೆಗ್ ರಜೆ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಕಟ್ಲಡೇ ತಿರ್ಗಿಯೆ. ಬೆರ್ಮು ಅಜ್ಜೆರ್ ಎನನ್ ಬೆರಿಯನೇ ಲೆತೊಂದು ಪೋಯೆರ್. ಮಲ್ಲ ಒಂಜಿ ಉಂಡ್ಯದ ಇಲ್ಲ್. ಜಾಲ್ ನಿಲ್ಕೆ ಬೈಬಾರ್ ದಿಂಜಿದುಂಡು. ಸಿರಿತುಪ್ಪೆ, ಅರೆ ಬೈತ್ತ ಮುಟ್ಟೆ ತೋಜೊಂದುಂಡು. 'ಲಕ್ಕೆನ್ನಾಯೆ, ಲಕ್ಕೆನ್ನಾಯೆ' ಪನೊಂದು ಎನನ್ ಚಾವಡಿಗ್ ಲೆತೊಂದು ಪೋದು ಕಲೆಂಬಿದ ಮಿತ್ತ್ ಕುಲ್ಲಾಯೆರ್. ಅಸರ್ಗ್ ಬೆಲ್ಲ ನೀರ್ ಕೊರ್ಪಾಯೆರ್. ಯಾನ್ ನೀರ್ ಪರ್ದಾದ್ ಅರೆನ ಮೋನೆ ತೂಯೆ. ಅರೆಗ್ ಅರ್ಥ ಆಂಡ್. ಬೊಳ್ಳಿ ಕಟ್ಟದ ಇಚ್ಚೊಡಿ ಒಕ್ಕನೂಲುನು ಮಿತ್ತ್ ಜಾರವೊಂದು ಪಿದಡಿಯರ್. ಅರೆನ ಇಲ್ಲಡ್ದ್ ಪತ್ತ್, ಬಕ್ಕರ್ ನಡಪುನಗ ಒಂಜಿ ತಲಕಟ್ಟ್.. ಪಿರಾಕ್ಡ್ ಈ ತಲಕಟ್ಟೋದ ಮಿತ್ತೇ ಆಗೋಳಿ ಮಂಜಣನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮನ ಇಲ್ಲ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್ಗೆ. ಆ ಜಾಗೆನ್ ಇತ್ತೆಲಾ ಮಂಜಣ ಬರ್ಕೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪನ್ಪೆರ್ಗೆ. ಅಲ್ಪನೇ ತಲಕಟ್ಟೋದ ಬರಿಟ್ಟ್ ಒಂಜಿ ಉಗ್ಗೆಲ್. ಅಡೆಗ್ ಪೊಂಜೊವು ಪೋವರೆ ಬಲ್ಲಿಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಅಲ್ತ್ ಡ್ದ್ ಪತ್ತ್ ಮರ್ತು ಬನ್ನಗ ಒಂಜಿ ನೇಲ್ಯ ಚಪ್ಪಡಿ ಕಲ್ಲ್. ಸುಮಾರ್ ಅರ್ಧ ಮುಡಿ ಅರಿತ್ತ ಬಾರ್ ಪತ್ರೊಲಿ. ಉಂದು ಆಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ ಕುಂಟು ಆದ್ದರೆ ಪಾಡ್ಡಿನಗೆ. ಈತೆನ್ ತೋಜಾಯಿನ ಬೆರ್ಮು ಅಜ್ಜೆರ್ "ಉಂದೆಡ್ ಮಿತ್ತ್ ಎಂಕ್ ಗೊಂತುಜ್ಜಿ, ನನಲಾ ಇರೆಗ್ ತೆರಿಯೊಡಾಂಡ ಆಯೆ ತಿರ್ಗಿದಿನ ಊರುಲೆನ್ ತಿರ್ಗೊಡಾವು. ತೆಲಾರ್, ಪಂಜ, ಮುಲ್ಕೆ, ಕಾರ್ಲ, ಕೊಡಿಂಜ, ಎರ್ಮಾಳ್, ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಜಾಗೆಲೆನ್ ಅಜೆತ್ ತೂವೊಡು, ಅಪಗ ಇರೆಗ್ ಬೋಡಾಪಿನ ಸಂಗತ್ತಿಲು ತೆರಿಯೆರೆ ಸಾಧ್ಯ ಉಂಡು ಪಂಡೆರ್.
ಅನಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಸುರುವಾಂಡ್ ಎನ್ನಲಾ ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣನಲಾ ತಪ್ಪಂಗಾಯಿದ ಗೊಬ್ಬು. ಆಯೆನ ಕಾರ ಮುಟ್ಟು ನಾಡೊಂದು ಕಟ್ಲಡ್ದೇ ಪಿದಡಿಯೆ. ಆಯೆ ಕಾರ್ ಊರುದಿನ [ ತಡ್ಯ 3-ಮಂಜಣ ಬರ್ಕೆದ ಕುರ್ಲೆ ] ಜಾಗೆಲೆನ್ ಪೂರ ತಿರ್ಗಿಯೆ. ಅಪಗ ಎಂಕ್ ತೆರೀಂಡ್ ಈ ತುಳುನಾಡ್ಡ್ ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಒರಿ ಮಣ್ಣ್ ದ ಮಗೆ ಇತ್ತೇಂದ್. ಆಂಡ ಇನಿ ಆಯೆ ತಿರ್ಗಿದಿನ ಊರುಲು ರಂಗ್ ಮಾಜೊಂದುಂಡು. ಆಯನ ಕಾರ ಮುಟ್ಟು ಮದೆವೊಂದುಂಡು. ಅವು ಪೂರಾ ಮದೆವೊಡ್ಡ ದುಂಬು ನಮಡ್ ದ್ ಬೊಕ್ಕದ ಜನೊಕುಲೆಗ್ 'ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ' ಏರ್ಂದ್ ತೆರಿಪಾವೊಡು. ಆಯನ ನಡತಿ ನಡಕೆ, ಬೆಂತಿ ಬೇಲೆ, ಉಂತಿ ಉಣ್ಣ್ಪು, ತಿಂತಿ ತಿನ್ಪು, ಮಲ್ತಿ ನುರ್ಕಟ್ಟಿಕೆದ ಕತೆನ್ ಪನೊಡುಂದು ಅಂಗಲಪ್ಪುಡುಲ್ಲೆ. ಪನ್ಪೆ ಕೇನಿ ನಿಕುಲ್ಲಾ ಬಲೆ ಎನ್ನೊಟ್ಟುಗು. ಕಟ್ಲಗಾದೇ ಪೋಯಿ.
ತಡ್ಯ 3 ಮಂಜಣ ಬರ್ಕೆದ ಕುರ್ಲೆ
ಇನಿಕ್ ನಾಲ್ ತರೆತ್ತ ಪಿರವುದ ಕತೆ. ಅಪಗ ಈ ತುಳುನಾಡ್ ತೋಡುತೋಕೆಲೆಡ್ ಗುತ್ತು ಬರ್ಕೆಲೆಡ್ ಬೂಡು ಬುಡ್ತಿನ ಕಾಲ. ಕೆಂಚಿ ನರಮಾನಿ ಅರತ್ತಾನ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತಿನ ಕಾಲ. ತುಳು ಅಪ್ಪೆ ಪಚ್ಚ ರಂಗ್ನ್ ತೇತೊಂದು ಸಿಂಗಾರ ಮಲ್ತೊಂದು ಬಯ್ದಿನಂಚಿನ ಕಾಲ. ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಸೊರ್ಕೆಲ್ ಕಾಲೊಡು ಪುಟಿನಾಯೆ ಮಂಜಣೆ. ಕುಡಲಗ್ ಕೈತಲ್ ದ ತೊರ್ತಲ್ ಪನ್ಪಿನ ಗ್ರಾಮ. ಈ ಗ್ರಾಮದ ಒಂಜಿ ಕೋಂಟುಡು ಕಟ್ಟ್ಲ ಪನ್ಪಿನವು ಎಲ್ಯ ಊರು. ಮುಲ್ಪದ ಬರ್ಕೆಡ್ ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿ ಪನ್ಪಿನ ಒರಿ ಮಣ್ಣ್ ದ ಮಗೆ ಬೆನ್ನಿದ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆ. ಅಳಿಯ ಕಟ್ಟ್ ವಾಡಿಕೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಕಾಲ ಅವು. ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಪೊರ್ತುಡು ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿಗ್ ಮದಿಮೆ ಆಪಿನ ಸಂದರಪ್ಪು ಕೂಡುದು ಬತ್ತ್ಂಡ್.
ಪನ್ಪಿನಾರ್ ಗುರ್ಕಾರೆ ಆದಿತ್ತೆರ್. ಅಪಗದ ದಿನೊಟ್ಟು ಅಂತುಗೊಂತು ದಾಂತಿನ ದೂರದ ಊರುಡ್ಡು ಪೊದು ಮಲ್ಪುನ ಕಿರ್ಮ ಇತ್ಜಿ. ಕೈ ಪತ್ತುನ ಪೊಣ್ಣನ ಪೊಲಬು ಬೋಡು. ಅಂಚ ಕಟ್ಟ್ಲ ಬರ್ಕೆದ ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿಗ್ ಮರ್ಯಾದಿದ ಪೊದು ಮಲ್ಪರೆ ದುಂಬು ಬರ್ಪೆರ್ ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್. ತನ್ನ ಮೋಕೆದ ತಂಗಡಿ ದುಗ್ಗುನು ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿಗೆ ದಾರೆ ಮಯ್ತ್ ಕೊರಿಯೆರ್. ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುದ ಪೊಣ್ಣು ಕಟ್ಟ್ಲ ಬರ್ಕೆಡ್ ಸಂಸಾರ ಮಲ್ಪರೆ ಅನು ಆಪುಂಡು. ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿಲಾ ದುಗ್ಗುಲಾ ದಾರೆದ ಮಣೆಕ್ಕ್ ಮಿತರಿಯೆರ್. ಪೊತ್ತವು ದೇವೆರೆನ ಕಣ್ಣೆದುರುಡು ಊರು ಕೂಡುದಿ ಕಲಟ್ ಕೈಕ್ ಕೈ ಕೂಡಾದೆರ್.
ಕಂಡನೆ ಬೊಡೆದಿ ಆದ್ ಏತೋ ವರ್ಸ ಕರೀಂಡ್. ಆಂಡ ದುಗ್ಗು ಬಂಜಿಡ್ ಒಂಜಿ ಪುರಿಲಾ ಕೂಡಿವುಜಿ. ಉಂದೆನ್ ತೂದು ಊರುದ ಜನಮಾನಿ ಕೋಂಗಿ ಕೋರೆ ಕಟ್ಟರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ಇಂಚ ಲೋಕದ ಕೋಂಗಿ ಕೋರ ಕೇಂದ್ ಉಡಲ್ ಕೊದ್ದಿಂಡ್. ಮನ ಕಡೀಂಡ್. ಕಂಡನೆ ಬೊಡೆದಿ ತರೆಕ್ ಮೈಕ್ ಮೀಯೆರ್. ಬಪ್ಪನಾಡ್ದ ಅಪ್ಪೆ, ದುರ್ಗೆಗ್ ಪಟ್ಟ ಪರಕೆ ಪನ್ಪೆರ್. "ಪೋಯಿನಲ್ಪ ಬತ್ತಿನಲ್ಪ ಮಾನ ಮರ್ಯಾದಿಡ್ ಪೆರ್ಚೊಡಾಯಿನ ಈ ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುಡು ಪುಟಿನ ಎಂಕ್ ಇನಿ 'ಗೊಡ್ಡುಂದು' ಪನ್ಪಿ ಕುಚ್ಚನದ ಪಾತೆರ ಕೇನೊಡಾಂಡ್.ಅಂಡದ ಬಾಯಿನ೦ಡಲಾ ಕಟ್ಟೋಲಿಗೆ ದೊಂಡೆದ ಬಾಯಿನ್ ಕಟ್ಟರೆ ಆವಂದ್ ಗೆ. ಇಂಚ ಎನನ್ ಊರುದ ನಾಲಯಿಡ್ ಪಾಡಿಯರ್ ದೇವರೇ ಎಂಕ್ ಬತ್ತಿ ಈ ಕುಚ್ಚನೂನು ಮಾಜಾದ್ ಕೊರೊಡು. ಎಂಕ್ ಸಂತಾನ ಕೂಡುದು ಬರೊಡು. ಆತ್ ಮಲ್ತರ್ಡ ಇರೆನ ಕಾರ ಮುದೆಲ್ಗ್ ದಂಬೆಕಲ್ ಒಪ್ಯಾವೆ" ಪಂಡ್ದ್ ಪರಕೆ ನೆನೆಪುವೊಲು ದುಗ್ಗು.
ಪಂಡಿ ನಾಲಯಿ' ದೊಂಡೆಡಾವೊಡ್ಡ ಜಾಗದ ಕಾರ್ನಿಕ ತೋಜಿದ್ಂಡ್. ತಿಂಗೊಲೊಂಜಿ ಕರಿಯೋಡಾಂಡ ದುಗ್ಗುಗು ಗರ್ಭ ಉಂತುದುಂಡು. ಮೈ ನಿಲ್ಕೆ ಕಣ್ಣಾದ್ ಬೊಡೆದಿನ್ ಲಾಲನೆ ಪಾಲನೆ ಮಲ್ತೆ ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿ. ದುಗ್ಗುನ ಕಡೀರ ಬಂಜಿಗ್ ತಿಂಗೊಲಾಜಿ ದಿಂಜಂಡ್. ಪೂವೊಲುದ ಕಟ್ಟ ತಿರ್ ಬಂಜಿಡ್ ಮೂರೊಂದು ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಏಲನೇ ತಿಂಗೊಲ್ಡ್ ಊರು ಲೆಪುಡಾದ್ ಬಾಯಿಕೆ ಪಾಡ್ದ್ ದುಗ್ಗುನು ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುಗು ಕಡಪುಡುವೆ. ಅಪ್ಪೆ ಇಲ್ಲಾಯಿನ ತೆಲಾರ್ಡ್, ತಗೆ ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರೆನ ಅಂಗೈತ್ತ ನಿರೆಲ್ಡ್. ಪೂರ್ತೆಲ್ದ ಬಂಜಿನಾಲ್ ದುಗ್ಗುಗು ತಿರ್ ಬಂಜಜಿಡ್ ಪುರು ಬೇನೆ ಪುಟೊಂದುಂಡು. ಪದ್ದೆತಿನಕುಲು ತರೆ ಮಿತ್ತ್ ಕುಲುದು ಪೆದ್ದು ಬೇನೆಗೆ ಕುದ್ದು ಬೇನೆ ಕೊರಿಯೆರ್. ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುಡು ನೆಸರ್ ದೇವರ್ ಮೂಡಿನಂಚ ದುಗ್ಗು ಕಣ್ ಜಪ್ಪುವೊಲು. ಬಾಲೆ ಬುಲಿಪುಂಡು. ಪುಟಿನ ಬಾಲೆನ್ 'ಮಂಜಣೇಂ'ದ್ ಮೋಕೆಡ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್. ಕಂಡನೆ [ ತಡ್ಯ 4-ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುದ ಅರಸ್ತಾನ ] ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿಗ್ ಆಣ್ ಬಾಲೆ ಪುಟ್ಟಿನವು ಕುಸಿ ಆಪುಂಡು. ಎದ್ಕೊನರೆ ತಯಾರಾಪೆ. ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್ ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುಡ್ಡು ತೊಟ್ಟಿಲ ಬಾಲೆನ್ ಕನತೆರ್. ತಂಗಡಿನಲಾ ಬಾವನಲಾ ಮಟ್ಟೆಲ್ಗ್ ಬಾಲೆನ್ ಪಾಡಿಯೆರ್. ಪಿರ ಪಿಜಿರಿಯರ್. ಕಟ್ಟ್ಲದಲಾ ತೆಲಾರ್ ದಲಾ ಸಾದಿಡ್ ಪುಚ್ಚೆ ಕಡತ್ಂಡ್. ಗುಮ್ಮೆ ಬುಲಿತೊಂದುಂಡು. ನೆಸರ್ ದೇವೆರ್ ಪಡ್ಡಯಿ ಕಡಲ್ಗ್ ಮೀಯೆರೆ ಜತ್ತೆರ್. ಅಕ್ಕಸ ಕೆಂಪೇರೊಂದು ಉಂಡು.
ತಡ್ಯ 4 ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುದ ಅರಸ್ತಾನ
ಪಗೆಲ್ದ ಅರಸು ಮುಡಯಿಲ್ಲಡ್ ಮೋನೆ ತೋಜಾವೊಂದು ಬರ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಪುಲ್ಯ ಕಾಂಡೆದ ಪೊರ್ತು. ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುದ ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್ ತರೆಕ್ಕ್ ಕೈ ದೀವೊಂದು ತನ್ನ ತಂಗಡಿ ದುಗ್ಗುನ ಇಲ್ಲಡೆ ಬರ್ಪೆರ್. ಮಂಜಣೆ ಅಪಗ ಕುರು ಕುರು ಮೀಸೆ ಪುಡವುನ ಬಾಲೆ ಜವನೆ. ಪೊಡಿ ಬಜಿಲ್ ಬಣ್ಣಂಗಾಯಿದ ರುಚಿ ಪತ್ದಿನ ಕೊಡಿ ಕುರ್ಲೆ. ಬಾಲೆ ಮಗೆ ಮಂಜಣೆ ಕಟ್ಟ್ಲ ಬರ್ಕೆದ ಜಾಲ್ಡ್ ಗೊಬ್ಬೊಂದುಪ್ಪುನಗ ನಾಯಿ ಕೊರೆಪುನ ಸೊರ ಕೇನುಂಡು. ದೂರೊಡ್ಡು ಕಂಡದ ಪುಣಿಯೆ ಪಟ್ಟೆ ತರೆತ್ರ ತುತೊಂದು ಮಂಡೆ ಬೆತ್ತದ ಕೊಂಬೆಲ್ಗ್ ಕೈ ದೀವೊಂದು ಒಂಜಿ ನರಮಾನಿ ಬರೊಂದುಂಡು. ಏರಪ್ಪ ಉಂದು ಈತ್ ಪುಲ್ಯ ಕಾಂಡೆ ಪಂಡ್ದ್ ತರೆ ದೆರ್ತ್ ತೂನಗ ಮಾಮಣ್ಣೆ. ಮಂಜಣೆ ಕುಸಿಟ್ಟೆ ಗೊಬ್ಬುನೆನ್ ಉಂತಾದ್ ಎದ್ರೆ ಬಲಿಪುವೆ. ಪಾರ್ದ್ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರೆನ ಮೊರಂಪುದ ಗಂಟ್ ನ್ ಅರಾದ್ ಪತ್ತುವೆ. ಬಾಲೆನ್ ತರ್ಕ್ದ್ ತಟ್ ದ್ ಲೆತೊಂದು ಬತ್ತೆರ್ ಗುತ್ತಿನಾರ್. ತಂಗಡಿ ದುಗ್ಗು ಕೊರಿನ ಸಿರಿಗಿಂಡೆದ ನೀರ್ಡ್ ಪಾದ ತೊರತ್ದ್ ಮೊಗಂಟೆ ಮಿತರಿಯೆರ್.
ಮರ ಕಡ್ಡ್ತ್, ಮಂಡೆಗ್ ಪಾಡಿನಂಚ ದುನ್ನೊಡೇ ಬಯ್ದಿನ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್ ತಂಗಡಿನ್ ಅರಾದ್ ಪತಿಯೆರ್. ಕನನೀರ್ ದೆತ್ತೆರ್. "ಅಂದ ಮಗ ದುಗ್ಗೋ ಒಂಜಿ ಕರ್ಲ್ ಡ್ ಬೈದಿನ ಕುರ್ಲೆಲು ನಮ. ಈ ಎಂಕ್ ಬಾಸ ಕೊರೊಡು. ನಮ್ಮ ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುದ ಸಿರಿ ಬೊಲ್ಪು ತೆಕ್ಕಂದಿಲೆಕ್ಕ ತೂವೊನೊಡು. ಎಂಕ್ ದಂಡ್ಗ್ ಪೋವರೆ ಓಲೆ ಬೈದ್ಂಡ್. ಯಾನ್ ಪೋಯೆಂದಾಂಡ ತೆಲಾರೆ ಗುತ್ತುನು ಮಾನೊಂದು ಬರ್ಪಿನ ಜನ ಇಜ್ಜಿ. ಎನ್ನ ಅರ್ವತ್ತೆ ನಿನ್ನ ಮಗೆ ಮಂಜಣೆ ಒರ್ಲ ಒಡ್ಡಾರ ಬಲತೊಂದುಲ್ಲೆ. ಆಯನ್ ನಮ್ಮ ಗುತ್ತುಗು ಕಡಪುಡು ಕೊರಿಯಡ ಗುತ್ತುದ ಮರ್ಯಾದಿ ಕಾತಿನ ಮಾಮಲ್ಲ ಪುಣ್ಯ ನಿಕ್ಕುಂಡು, "ಪನೊಂದು ಕಡೆ ಕಣ್ಣಿಡ್ ಕೊಡಿ ದುಃಖ ದೆತ್ತೆರ್. ಒಪ್ಪ ಪುಟಿನ ತಗೆನ ಪಾತೆರೊನು ಕಡಪರೆ ಆವಂದೆ ಪೋಂಡು, ದುಗ್ಗುಗು. ಕರ್ಲ ಪುಲ್ಲೆದ ಪಸೆನ್ ಆಜಾವರೆ ಆವಂದೆ ಪೋಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ತನ್ನ ಪುಟ್ಟುದ ಕೊಡಿ, ಮೋಕೆದ ಮಂಜಣ್ಣನ್ ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುಗು [ ತಡ್ಯ 4-ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುದ ಅರಸ್ತಾನ ]ಕಡಪುಡು ಕೊರ್ಪೊಲು ದುಗ್ಗು.
ಮಿರೆ ಪೇರ್ ಆಜಿದ್ಂಡ್. ಅಪ್ಪೆನ ಮಟ್ಟೆಲ್ದ ಬೆಚ್ಚ ಬೆಗರ್ಡೇ ಸಿಕೆ ಆರಾವೊಂದು ಬೈದೆ ಮಂಜಣೆ. ಅಂಡ ಇನಿ ಪಿರಿದಾಂತೆ ಕಟ್ಟ್ಲದ ನೀರ್ ಆಜಿಂಡ್ಂದ್ ಎನ್ನುವೆ. ಬರೆತಿ ಊರುನು ನಾಡೊಂದು ಪೋವರೆ ಯಾನ್ ದಾಯೆ ನರ್ಗುನು? ಪಂಡ್ದ್ ಎನ್ನುವೆ. ಅಪ್ಪೆನ ಪಾದ ಪರಡ್ ದ್ ಅಭಯ ದೆತೊಂಡೆ. ಕನನೀರ್ಡ್ ಪಾದ ತೊರತೆ. ತಮ್ಮಲೆ ಬೆರಿಯೆ ತೆಲಾರಗುತ್ತುದ ಸಾದಿ ಪತಿಯೆ.
ದಂಡ್ ಗ್ ಪೋಯಿನ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್ ಪಿರ ತಿರ್ಗ ಬನ್ನೆಟ್ಟ ಗುತ್ತುಡು ಮಂಜಣ್ಣನನೇ ಗತ್ತ್. ಕಾರ್ ಬಾರ್. ಮಾಮಿನ ಕೈ ಬಲಸ್ದ ಉಣ್ಪು. ಎರ್ಕೆಲ್ ಬಂಜಿ. ಅಲ್ಲೆ ನಿಗ್ಯಂದೆ ಮುನ್ಕೊಂದೇ ಉನೊಂದಿತ್ತೆ. ಅರ್ಧ ಮುಡಿ ಅರಿತ್ತ ನುಪ್ಪುನು ಕೊಲ್ಪಂದೆ ಉನೊಂದಿತ್ತೆ. [ ತಡ್ಯ 5-ಅರಸು ಕಂಬುಲ ಮಲ್ತೆ ] ಅಗೊಳಿಡ್ ಪಾಡುನರೆ ಪತಿಯೆ. “ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ" ಪನ್ಪಿನ ಬಿರ್ದನ್ ದೆತೊಂಡೆ. ಉನ್ಪಿನಂಚೆನೇ ಬೆನ್ಪೆ. ತೆಲಾರ್ಡ್ ಅರತ್ತಾನ ಮಲ್ಪರೆ ಪತಿಯೆ. ಸುಡುಕಾಡ್ ದ ಲೆಕ್ಕಂತಿನ ಊರುನು ಸೊರ್ಗದ ಪೂತ್ತ ಬಿತ್ತಿ ಲೆಕ್ಕ ಮಲ್ತೆ. ಕಾಡ್ ಕಡ್ತೆ. ಗುಡ್ಡೆ ಜರ್ತೆ. ಕಂಡ ಮಲ್ತೆ. ಕಾಟ್ ಕಟಿಯೆ. ಕರ್ಬಾಸ್ ದತ್ತೆ. ಗಿಡವೆರು ಕಟಿಯೆ ಕಂಬುಲ ಗಿಡಾಯೆ. ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ಅಂತುಗೊಂತುದ ಗುತ್ತು ಬರ್ಕೆಲೆಡ್ ತೆಲಾರಗುತ್ತುದ ಮಾನ್ಯೊನು ಮೆರೆಪಾಯೆ. ಆಯನ ಕಾಲೊಡು ಬುಲೆ ಸಲೆ ದಿಂಜಿದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಗುತ್ತುದ ಕುತ್ತಟ್ಟೊಡು ಅರಿತ್ತ ಮುಡಿ ಅಡಿ ದೆತ್ತೊಂದಿತ್ಜ್ಜಿ. ಕುಟ್ಟೆ ದೊರಿಯೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ಗುತ್ತು ಡಿತ್ತಿನ ಕೊಟ್ಟೆ ಜವನೆರ್ ಮುಟ್ಟೆ ಪೊಲೀದಿನಂಚ ಆತೆರ್. ದೂರೊಡೇ ಮಚ್ಚರ ಕಟೊಂದು ಉಲ್ಲೆರ್. ದಡಿ ಬೊಟುದು ಗಗ್ಗಲಿಯೆಡ ಪಿರ ತೂವಂದೆ ಬಲಿತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಉಂದೆನ್ ತೂದು ಕೆಂಚಿ ಮೀಸೆದುಲಯಿಡೇ ತೆಲಿತೊಂದುಲ್ಲೆ ಮಂಜಣೆ. ಕೊದಂಟಿ ದಾಂತೆನೇ ಅರಿತ್ತ ಮುಡಿ ಕಟಿಯೆ. ತಾರೆನ್ ಕುರ್ಕುದೇ ಬಣ್ಣಂಗಾಯಿ ತಲ್ತೆ. ಕೈಟ್ ಗುದುದು ಪೊಡಿ ಮಲ್ತ್ ತಿಂಡೆ. ಅಪ್ಪೆನ ಉಪ್ಪು ನುಪ್ಪುದ ಕುಂದೆಲ್.ಬಟ್ಟಲ್ ಸೀಂಟುನಂಚಿನ ಅಂಗಲಪ್ಪು. ಬಂಜಿಗಿಜ್ಜಿಡಲಾ ನಂಜಿ ಮಲ್ಪಯೆ. ಸತ್ಯ ಮದಪಯೆ. ಧರ್ಮ ಬುಡಯೆ. ನ್ಯಾಯೊಡು ನಡತ್ದ್ ತುಳು ಅಪ್ಪೆನ ಕಂಟೆಲಗ್ ಮುತ್ತುದ ಮಾಲೆ ಆದ್ ಪೋಯೆ.
ತಡ್ಯ 5ಅರಸು ಕಂಬುಲ ಮಲ್ತೆ
ಮುಲ್ಕೆ ಒರುಂಬ ಮಾಗಣೆಡ್ ಅಪಗ ಸಾಮಂತರಸುಲು ಅರತ್ತಾನ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಬೋಡುತ್ತಿನಾತ್ ಬೆನ್ನಿ ಬರೆ ಮಾಗಣೆಡ್ ಉಂಡು. ಜವನೆರೆಗ್, ಜನಮಾನಿಗ್ ದಾಲ ಕಡಮೆ ಇಜ್ಜಿ. ಬುಲೆಸಲೆ ಪೆರ್ಚೊಂದುಂಡು. ನಾಲ್ ಮೈಟ್ ತೂಂಡಲಾ ದೋಲು ದಗರೆ ಗಗ್ಗರದೆಚ್ಚಿ ಕೇನೊಂದುಂಡು. ದೇವ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಭೂತ ಬೆರ್ಮಸ್ಥಾನ, ಕೋಲ ನೇಮ ಅಂಕ ಆಯನೊಗು ದಾಲಾ ಕಡಮೆಜ್ಜಿ. ಆಂಡ ಮಾಗಣೆದ ಜವನೆರೆಗೊಂಜಿ ಕುಂದೆಲ್ ಪಂಡ ನಮ್ಮ ಈ ಬಿರ್ದ್ದ ಒರುಂಬ ಮಾಗಣೆಡ್ ಕಂಬುಲ ಇಜ್ಜಿ.ತನ್ಕುಲೆ ಜವನಾದಿಗೆನ್ ಮೆರೆಪಾವರೆ ಬೆನ್ನಿದ ಬಾಲೆಲೆಗ್ ಬೋಡುತ್ತಿನ ಗೊಬ್ಬು ಅವು. ಕೊಟ್ಟೆಗಟ್ಟಿದ ಗೋಣೆರು ಗಿಡಾದ್ ಪೊರ್ಲು ತೂಪಿನವು. ದಾದ ಮಲ್ಪುನುಂದು ಆಪಿ ಆಪಿನ ತರೆಕ್ಕುಲು ತರೆಕ್ಕೊಂಜಿ ಪಾತರೊಂದುಂಡು. ಮಂಡೆ ಮಂಡೆದ ಪಂಚಾತಿಗೆನ್ ಒಂಜಿ ದಿನ ಅರಸುಲೆಡ ಪಂಡೆರ್. ದುಗ್ಗಣ ಸಾವಂತೆರೆಗ್ಲಾ ಕಂಬುಲ ಬೋಡುಂದು ಅಂಗಲಪ್ಪು ಉಂಡು.
ಕಂಬುಲ ಬೋಡು ಅಂದ್ ಆಂಡ ಎಂಚ ಮಲ್ಪುನು ಪಂಡ್ದ್ ಅರಸುಲು ಅಲೇನಗ ಅಲ್ಪ ಸೇರಿಂಚಿ ತಂಕ ದರ್ಪುದ ಜವನೆರ್ ಇಂಚ ಪನ್ಪೆರ್ "ಎಂಕುಲು ಪಣಂಬೂರುದ
13
ಕಂಬುಲೊನು ಕಟ್ದ್ ಒಯ್ತೊಂದು ಬರ್ಪ. ಮೂಲು ಕನತ್ ಪಾಡ್ದ್ ಮಾಗಣೆದ ಕಂಬುಲ ಮಲ್ಪುವ. ಪನ್ಪೆರ್ ಜವನೆರ್. ದುಗ್ಗಣ್ಣ ಸಾವಂತೆರೆನ ಮೋನೆಡ್ ತಿಂಗೊಲ್ದ ಬೊಲ್ಪೊಂಜಿ ಆಯಿನಂಚ ಆಂಡ್. ತರೆ ಆಡಾಯೆರ್. ಕಂಬುಲ ಕನಪಿನ ಜವನೆರೆಗ್ ದಡಿ ಬೊಟೊಂದೇ ಕೊಡಿ ಬಚ್ಚಿರೆ ಕೊರಿಯೆರ್. ಅಡಿ ಅಕ್ಕಸ ದಾಂತಿನಂಚ ಮುಲ್ಕೆ ಮಾಗಣೆದ ದಂಡ್ ಪಣಂಬೂರುದಂಚಿ ಪಿದಡುಂಡು.
ಅರಸುಲ್ನ ಅಂಕ ಬಚ್ಚಿರೆ ದೆತೊಂಡೆರ್. ಕೋರಿ ಕೆಲೆಪು ಪುಲ್ಯಕ್ಕೊಲೊಡು ಪಿದಡಿಯೆರ್ ಮಾಗಣೆದ ಜವನೆರ್. ಮುರ್ಗ ಬೋಂಟೆಗ್ ಪೋಪಿನಂಚ ಕಚ್ಚ ಕಟ್ ದ್, ತರೆತ್ರ ಬಿಗಿತ್ದ್ ತಯಾರಾತೆರ್. ಬಪ್ಪನಾಡ್ ತೇರ್ ಒಯ್ಪುನ ಮಾರಿಬಲ್ಲ್ ಪತೊಂಡೆರ್. ತಂದೆಲ್ ಗುದಿಗೆ ಮುಡು ಕುಡರಿ ಪುಗೆಲ್ ಪಾಡ್ದೆರ್. ಅಬ್ಬರದ ಬೊಬ್ಬೆಡ್ ರಾಜಂದೋಲುದ ಬಿರ್ದ್ಡ್ ಪೋವೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಕಡಪ್ಪು ಕಡತೆರ್. ಓಣಿ ಓರುಂಕುಡು ನಡತೆರ್. ಈ ದಿಮಾಕ್ನ್ ತೂಪಿಂಚಿ ಜನಮಾನಿ ತೂದೇ ಬೆಗರೊಂದುಂಡು. ತಪ್ಪು ತಿನ್ಪಿ ಬಾಬು, ಸೋಂಟೆ ಸುಬ್ಬಯೆ, ಬೋಂಟೆ ಬೊಮ್ಮಯೆ, ಗುಮ್ಮೆ ಗುರುವೆ, ಗಾಲದ ಕಾಲು, ಬೀಲ ಪತ್ತು ಬಾಲು, ಕುದುರೆ ಕಾಂತು, ಎರು ಗಂಗಯೆ, ಬೋರಿ ಸೋಮಯೆ ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಕಿನಿ ನರಮಾನಿಲು ಕೂಟೊಡುಲ್ಲೆರ್. ಮೊಕಲೆನ್ ದುಂಬು ದೀವೊಂದು ಕಾಡ ತಾದಿ ಪತ್ತುಂಡು ಮುಲ್ಕೆದ ದಂಡ್.
ಮುಂಜಣಗೊಂಜಿ ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿದ್ಂಡ್. ಮುಲ್ಕದ ಒರುಂಬ ಮಾಗಣೆದ ಕೊಟ್ಟೆದಾಂಕರದ ಜವನೆ ಕಂಬುಲ ಕನವರೆ ಪಿದಡ್ದೆರ್ಗೆ. ಉಂದೇ ಸಾದಿಡೆ ಬರೊಂದುಲ್ಲೆರ್ಗೆ ಪಂಡ್ದ್. ಅಂಚಾದ್ ಆನಿದ ದಿನ ನೆಸರ್ ದೇವೆರ್ ಪೂರಾ ಕಣ್ಣ್ ಬುಲವೊಡ್ಡನೇ ಲಕಿಯೆ ಮಂಜಣೆ. ಸೊಂಟೊಗು ಅಡ್ಡ ಬಿಗಿತೆ. ಮಂಡೆಗ್ ಮುಟ್ಟಲೆ ದೀಯೆ. ಕತ್ತಿನ್ ಕನ್ನಜನೊಡ್ಡು ದೆತ್ತೆ. ಒಚ್ಚಿದ ಮನೆಕ್ಕ್ ಮಸೇಯೆ. ಗುತ್ತುದ ಕಾಡ್ಗ್ ಮಿತರಿಯೆ. ಕೊಡಮಂದಾಯ ಜೋರದ ಜರಿಕೆಡ್ ಮುದಲೆಗುರಿತ್ತ, ಪುಡೆಟ್ಟ್ ಒಂಜಿ ರಾಜಗೋಲಿದ ಮರ. ಅಯ್ತ ಆಡಿಟ್ಟ್ ತಪ್ಪು ಕುದುಪರೆ ಪತಿಯೆ.
ಮಂಜಣನ ಬಂಜಿಡ್ ಬೆಂಜನ ಪಾಡ್ದಿನ ತಂಜನ ಕರವೊಂದು ಬನ್ನಗ ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟ ಏರೊಂದು ಬರೊಂದುಂಡು. ಆತೆನ ಪೊರ್ತುಗು ಕೊಪ್ಪಲ ಕಡತ್ದ್ ಕೊಪ್ಪದ ತಾದಿಯೆ ಬೊಬ್ಬೆ ಕೇನೊಂದುಂಡು. ಮಿತ್ತನ್ನಾದ್ ತೂಯೆ. ಮೀನ್, ಬೋಂಟೆಗ್ ಜತ್ತಿ ಪುಂಡುದಂಚ ಅರಬ್ಬೆ ದೀವೊಂದು ಜವನೆ ಬರೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಬತ್ತಿನಕುಲು ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟ ತಾದಿಡ್ ಇತ್ತಿನ ಜವನೆರ್ ತೂದು ಅಡೇಗೆ ಪುಂಡು ಕೂಡಿಯೆರ್. ಅಪಗ ಮಂಜಣೆ ದಾಲಾ ತೆರಿಯಂದಿನಂಚ "ಅಂದ ಜವನರೆ ನಿಕಲೆಗ್ ದೂರ ಪೋವೊಡು ಕೇನುವೆ. “ಎಂಕುಲು ಕಂಬುಲ ಕನವರೆ ಪಿದಡ್ಡಿನಿ" ಅಂಕರೊಡು ಪನ್ಪೆರ್ ಜವನೆರ್. ಮೀಸೆ ಪೂಜೆಂಡರ್. "ಉಂದು ತಂದೆಲ್ ಗುದಿಗೆ, ಅಲಾದ್
14
ಬಲ್ಲ್ ದಾಯೆಗಾ?" ಪನ್ನಗ "ಇನಿ ಪಣಂಬೂರುದ ಕಂಬುಲನ್ ಒಯ್ತೊಂದೇ ಬರ್ಪಿನಿ ಪಂಡೆರ್ ಜವನೆರ್. "ಅಂದಪ್ಪ ನಿಕುಲು ತುರ್ತೊಡು ಪಿದಡ್ಡರ್. ಎನಡ್ ತೊಂದರೆ ದಾಯೆಗ್. ಕಟ್ಟ ತಾದಿಡ್ ಉಂಡು. ಉಂದೆನ್ ಒಂಜಿ ಚೂರು ಎಂಕ್ ಮಂಡೆಗ್ ದೆರ್ಪಯರಾ? ಪಂಡೆ. ಜವನೆರ್ “ಇಂಬೆನ ಒಂಜಿ ಪಿಟ್ಕಾಯನ ಪಂಡಿಲೆಕ್ಕನೇ ಒರಿ ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟ ಪತ್ತರೆ ಬತ್ತೆ. ಕಟ್ಟ ಲಕ್ಜಿ. ಬೊಕ್ಕೊರಿ ಬತ್ತೆ. ಲಕ್ಜಿ. ಕುಡೊರಿ ಬತ್ತೆ ಆಯಿಜಿ. ನಾಲ್ ಐನ್ ಜನ ಸುತ್ತ ಮುತ್ತೊಡು ಪತಿಯೆರ್ ಆಪುಜಿ. ಬಯ್ದಿ ಜವನೆರ್ ಪೂರ ಕೂಡುದು ಕೈಟಿತ್ತಿ ಅಚ್ಚರ್ಲೆನ್ ತಿರ್ತ್ ದೀದ್ ಪಿಜಿನ ದಾರೆದ ಪತಿಯೆರ್. ಆಂಡಲಾ ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟ ಅಜೆ ಪಂದುಜಿ.
ಉಂದು ದಾದಪ್ಪ ಇಚಿತ್ರ ಪಂಡ್ದ್ ಜವನೆರ್ ಬೆಕ್ಕಸೊಂದು ಬೆಗರಿಯೆರ್. ಅಪಗ ಮಂಜಣೆ ಪಂಡೆ, "ಅಂದದೆ ಜವನೆರೆ ನಿಕುಲು ಎಂಚಿನ 'ಕಂಬುಲ ಕನರೆ ಪಿದಡ್ಡಿನಕುಲ? ತುಕ ಲಕ್ಕ್ ಲೆ ಅಲ್ತ್ ಡ್ದ್ ಪಂಡ್ದ್ ದಡಿ ಬೊಟುದು ಪುಂಡುನು ಒಂದಾಯೆ. ಸುಗ್ಗಿದ ಕಂಡೊಗು ಕೈ ಒಂದಾದ್ ಒಡಿ ದೀನಂಚ ಜವನೆರ್ ತೆಲಾದ್ ಉಂತಿಯೆರ್. ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟದ ಮುಟ್ಟ ಬತ್ತೆ ಮಂಜಣೆ. ಕಟ್ದಿ ಬೂರುಗು ಅರಂಟ್ದ್ ಕೈ ಕೊರುದು ದೆರ್ತ್ ತುಂಬಿಯೆ. ಜವನೆರ್ ಪತಿ ಬೆರ್ಮ ಬುಡುದು ತೂವೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಕಟ್ಟ ಲಕಿನ ಬರಸ್ಗ್ ಕಟ್ಟದ ಅಡಿಟಿತ್ತಿನ ಗೋಲಿದ ಮರತ್ತ ಬೇರ್ ಉದ್ದೊಗು ಲಕೊಂದು ಪೋಂಡು. ಬರಿಟ್ಟ್ ಇತ್ತಿ ಜವನೆರ್ ಬೇರ್ ಲಕ್ನಗ ಆಯಿತ ಕನಿಕ್ ಬೂರುದು ಮೊರಂಪು ಪೂಜೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಅಪಗ ಕುಪುಲು ಕಣ್ಣ್ ನ್ ಕೆಸರಾದ್ ಮರತ್ದ್ ಮಂಜಣೆ ಪನ್ಪೆ "ದಾನೆಂಬೇ ಒಂಜಿ ಕಟ್ಟ ತಪ್ಪುನು ಮಂಡೆಗ್ ದೆರ್ಪೆರೆ ಆಯಿಜಿ ನಿಕಲೆಗ್. ನಿಕುಲು ಕಂಬುಲ ಕನಪಿನಿ? ಅವು ಆವಂದ್ ನಿಕಲೆಗ್. ನಿಕುಲು ಮಂಜೆಟ್ಟಿದ ಒಂಜೆಂಜಿ ಪುಂಡಿ ಮಣ್ಣ್ ಕನಲೆ. ನಿಕಲೆಗ್ ಕಂಬುಲ ಯಾನ್ ಮಲ್ತ್ ಕೊರ್ಪೆ " ಪನೊಂದು ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟನ್ ಪಾರಾದ್ ತುಂಬೊಂದು ಗುತ್ತು ಮಿತರಿಯೆ.
ಬಾರೀ ತೇಂಕರೊಡು ಬೈದಿನ ಜವನೆರೆಗ್ ಪೊರ್ಲುದ ಪೊಲಿ ಆಂಡ್. ಮರಿತ್ತ, ಲೆಕ್ಕ ಮಲೆವೊಂದು ಬೈದಿನಕುಲು ನಕ್ಕುರುದ ಲೆಕ್ಕ ನುಗುರೊಂದು ಪೋಯೆರ್. ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣನ್ ನೆನೆತ್ ಪಡಂಬೂರ್ ಕಂಬುಲದ ಮಂಜೆಟ್ಟಿಡ್ ಮೂಜಿ ಪುಂಡಿ ಮಣ್ಣ್ ಕನತೆರ್. ದುಗ್ಗಣ್ಣ ಸಾವಂತರೆನ ಗುರ್ಕಾರ್ಮೆಡ್ ಮಾಗಣೆದ ಜನಮಾನಿ ಕೂಡಿಯೆರ್. ಆಪಿ ಆಪಿನ ಗುತ್ತು ಬರ್ಕೆಲೆನ್ ಲೆತ್ ಬತ್ತ್ದ್ ಬಾರಿ ಬಿರ್ದ್ಡ್ ಅರಸುಲೆ ಕಂಬುಲ ಮಲ್ತ್ ಕೊರ್ಪೆ ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ. ಎರು ಕೋಲದ ಗರ್ದ್ಡ್ ಕಾಟಿ ಕಟಿಯೆ ಕಂಬುಲ ಗಿಡಾಯೆ. ಮಾಗಣೆದ ಪುದರ್ ಭೂಮಿಚಂದ್ರ ಕಾಲ ಮುಟ್ಟ ತಾರ್ದ್ ಉಂತುನಂಚ ಮಲ್ಪುವೆ.
15
ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟಡ್ ಪಂಜಿದ ಕುರ್ಲೆ
ಮುಲ್ಕೆದ ಜವನೆರೆನ ಆಂಕರೊನು ಇರಿಪರೆಗಾದೇ ತಪ್ಪು ಕಡ್ತ್ದ್ ಮಾರಿಕಟ್ಟನ್ ಕಟ್ನಗ ಮುದಲೆಗುರಿಟ್ಟ್ ಕಲ್ಪನೆದ ಒಂಜಿ ಮಾಟೆ. ಆ ಮಾಟೆಡೊಂಜಿ ಪಂಜಿದ ಕುರ್ಲೆ ಗೊಬ್ಬೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಆ ಕುರ್ಲೆನ್ ಪತ್ದ್ ಪೊಜೆಂಕ್ದ್ ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟದುಲಯಿ ಪಾಡ್ದ್ ಮಂಜಣೆ. ಗೋಲಿದ ಬೇರ್ನ್ ಪರಿತ್ದ್ ಪಿಜಿಂಟಾದ್ ಬೇರ್ನ್ಲಾ ಕಟ್ಟನ್ಲಾ ಒಟ್ಟುಗೇ ಬಿಗಿತ್ ಕಟ್ಟ್ ದೆ. ಕಂಬುಲ ಕನವರೆ ಪಿದಡ್ಡಿನ ಜವನೆರೆಗ್ ಬಾಸೆ ದೀಯೆ. ಕಟ್ಟನ್ ದೇರ್ತ್ ತುಂಬಿಯೆ. ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುದ ಸಾದಿ ಪತಿಯೆ.
ಗುತ್ತುದ ಕಿದೆ ಪಿರವು ಒಂಜಿ ನೇಲ್ಯ ಕಡಂದ ಕಲ್ಲ್ - ಪರತ್ ಕಲ್ಲ್. ದಿನೋಲ ಗಲಸಂದಿನೆಟ್ಟಾತ್ರ ಅಲ್ಪ ಪಿದಯಿಡೇ ಪಡರಿ ಬೂರುದುಂಡು. ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟ ತುಂಬೊಂದು ಬತ್ತಿನ ಮಂಜಣೆ ಬೆಸರ್ಡ್ ತುಂಬುದು ಪಾಡ್ಪಿನಿ ಕಡಂದಕಲ್ಲ್ ದ ಮೇಲ್ಗ್. ಕಟ್ಟ ಬೂರಿನ ಬರಸ್ಗ್ ಕಡಂದಕಲ್ಲ್ ಮಣ್ಣ್ ದ ಅಡಿಕ್ಕ್ ತಾರ್ದ್ ಪೋತುಂಡುಗೆ. ಆಯಿನ ಆಜನೆಡ್ ಉಲಯಿ ಇಲ್ಲಡ್ ಬಾಜನ ದೀಪಿನ ಪಲಯಿ ಗದ್ದ್ ದ್ ಬಟ್ಟಲ್ ತಿರ್ತ್ ಬೂರುಂಡುಗೆ. ಉಂದು ಎಂಚಿನ
16
ಈತ್ ಜೋರು ಸೊರ ಕೇಂಡಿನೀಂದ್ ಇಚಿತ್ರೊಡು ಮಾಮಿ ಪಿದಯಿ ಬರ್ಪೆರ್. ಅಪಗ ಮಂಜಣೆ ಪನ್ಪೆ "ಮಾಮಿ ಮಾಮಿ ಇನಿ ಯಾನೊಂಜಿ ಪಂಜಿದ ಕುರ್ಲೆ ಕನದೆ. ಇನಿ ರುಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪೋಡು. ಇತ್ತೆ ಎಂಕ್ ರಡ್ಡ್ ಗಂಜಿ ಪಾಡ್ಲೆ. ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟ ಬುಡ್ಡುದು ಪಂಜಿದ ಕುರ್ಲೆ ದೆಪ್ಪುಲೆ. ಉಂಡುದು ಯಾನ್ ಮಾಸ ಮಲ್ತ್ ಕೊರ್ಪೆ". ಪನೊಂದು ಕಲ್ಲ ಮರಯಿಡ್ದ್ ನೀರ್ ದೆತ್ತ್ ದ್ ಕೈ ಕಾರ್ ತೊರತೊಂದು ಮುಟ್ಟಿಕಲ್ಲ್ ಮಿತರುವೆ.
ಉನರೆ ಕುಲೊಂದು ಮುಗುಡು ತೆಲಿಕೆ ತೆಲಿತೊಂದೇ ಎನ್ನುವೆ. ಮಾಮಿಗೊಂಜಿ ಪುಲಿ ಉಂಡು. ಇನಿ ಅವೆನ್ ದೆಪ್ಪೊಡು. ಎಂಕ್ ಬಂಜಾರ ಗಂಜಿ ಪಾಡಂದೆ ಮುನ್ಕುನೆನ್ ಉಂತಾವೊಡು. ಒಂಜಿ ಕಲಸೆ ಅರಿತ್ತ ಗಂಜಿಗ್ ದುಮಿನಾನದ ತಂಜನ ತೆಲಿನ್ ಕೂಟುದು ಅಗೋಳಿಡ್ ಪಾಡ್ದ್ ಕೊರ್ತಲು ಮಾಮಿ. ಗದ್ದವುಡು ನೀರುಪ್ಪಡ್ದ ಅರ್ತಿಕಾಯಿ, ಮರಯಿದ ಅಡ್ಡಂಗಾಯಿ ಪಾಡ್ದ್ ಕೊರುದು ಕಿದೆ ಪಿರವು ಪೋತೊಲು. ಮಂಜಣೆ ಉಂಡುದು ಆಡಿಗೆ ದೆತ್ತೊಂದು ಪಿದಯಿ ಬರ್ಪೆ. ಪಂಜಿದ ಕುರ್ಲೆ ಇಲ್ಲ ಸುತ್ತ ಬಲಿತೊಂದುಂಡು. ಮಾಮಿ ತೋಜುಜಿ. ಉಂದು ದಾದ ಸಂಗತಿಂದ್ ತಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟದ ಕೈತಲ್ ಪೋದು ತೂನಗ ಗುರು ಗುರು ಸೊರ ಕೇನುಂಡು. ಮಾಮಿ ತಪ್ಪುದ ಅಡಿಟ್ಟ್ ಬೂರುದು ಮೇಲುಬ್ಬೆಸ ಬರೊಂದುಂಡು, ಪಂಜಿದ ಕುರ್ಲೆದ ಅಂಗಲಪ್ಪುಡು ಬಾರೀ ಪೊರುಂಬುದು ಗಿದ್ಪೆರೆ ಆವಂದೆ ಗೋಲಿದ ಬೇರ್ನ್ ಕತ್ತಿಡ್ ಕುತ್ತುದು ಕಟ್ಟಿ ಬುಡ್ತೊಲು ಮಾಮಿ. ಆಂಡ ಮಂಜಣನ ಕಟ್ಟಿ ಕಿಂಚಿತ್ತೂಡು ತೋಜಿನ ಬಲ್ಲ್ ಕಡೀನಗ ಪರ್ವತ್ತ ಆಂಡ್. ಕಟ್ಟ ಮೇಲ್ಡ್ ಮಾಮಿ ಅಡಿಟ್ಟ್ ಆಂಡ್. ಮಾಮಿಗ್ ಬುದ್ದಿ ಕಲ್ಪಯಿನಲ್ಕ ಆಂಡ್ಂದ್ ಎನ್ನಿಯೆ ಮಂಜಣೆ. ಮಾಮಿನ್ ತಾಂಗ್ ತರ್ವೆಲ್ಡ್ ತಾಂಗ್ ದೆರ್ಪುವೆ. “ಎನನ್ ಕೆರ್ತುವ ಮಗ ಮಂಜಣ" ಪನ್ಪೊಲು ಮಾಮಿ. “ಎಂಕ್ ಗಂಜಿ ಬಲಸ್ನಗ ಇರೆಗ್ ಬಾರೀ ದುನ್ನ ಆಪುಂಡು. ಎನ್ನ ರಡ್ಡ್ ಮಡಿಕೆ ತಪ್ಪುದ ದುನ್ನ ತಡೆತೊನರೆ ಆಪುಜತ್ತೆ? ಅವು ಅಂಚ ಉಪ್ಪಡ್ 'ಈರ್ ರುಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪುಲೆ. ಯಾನ್ ಮಾಸ ಮಲ್ತ್ ಕೊರ್ಪೆ ' ಪನೊಂದು ಪಂಜಿದ ಕುರ್ಲೆನ್ ಗಿಡಾದ್ ಪತ್ತುವೆ.
ಆನಿದ ದಿನ ಬಾರೀ ಗೌಜಿ. ಅರ್ಧ ಮುಡಿ ಅರಿತ್ತ ರುಟ್ಟಿಲಾ ಒಂಜಿ ಪಂಜಿದ ಕಜಿಪುಲಾ ಮಲ್ತ್ದ್ ಮಿತ್ತಡಿ ದೀದ್ ಅಗೋಳಿಡ್ ಬಲಸಿಯೊಲು ಮಾಮಿ. ಮಂಜಣೆ ಬಂಜಿ ಪೂಜೊಂದು ಸಂತೋಸುಡು ಸೋಕುಡು ತಿನ್ಪೆ. ತಿಂದ್ದ್ ಮರಯಿ ಸೀಂಟೊಂದು ಬೊಕ್ಕಲಾ ಬಂಜಿ ಆರಂದೆ ತನ್ನ ಅಪ್ಪೆ ದುಗ್ಗುನು ಎನ್ನದ್ ಪನ್ಪೆ.
ಕಾರ್ಲದ ಬಾಕ್ಯಾರ್ ಕಂಗಣ ಆತೊಡು
- ಕೋಡಿಂಜದ ಕಲ್ಲ್ ಉಡರಿಗೆ ಆತೊಡು
- ಗುಜ್ಜಾರ ಕೆದು ಪೇರಾತೊಡು
17
ಯಾನ್ ಮಗ ಮಂಜಣೆ ತಿಂತೊಡು"
ಈತ್ ಪಂಡ್ದ್ ಗರ್ರ್ ಂದ್ ಅಡಿಗೆ ದೆಪ್ಪುವೆ. ಅಪಗ ಕೊಡಿಂಜದ ಕಲ್ಲ್ ರಡ್ದ್ ತುಂಡು ಆದ್ ಅದ್ರ್ ಬುಡ್ತುಂಡುಗೆ. ಅಪ್ಪೆನ ಮೋಕೆದ ಅಡ್ ಬಲಸ್ದ ಅಟಿಲ್ ದಾಂತೆ ಮಂಜಣಗ್ ಬಂಜಿ ಆರುಜಿ. ಮಾಮಿ ಏತ್ ಪಾಡಿಯೊಲುಡಲಾ ಆಯಗ್ ಬಂಜಿ ದಿಂಜುಜಿ. ದಾಯೆ ಪಂಡ ಅಲ್ಪ ಅಪ್ಪೆನ ಉಡಲ್ದ ಮೋಕೆ ಇಜ್ಜಿ. ಅಪ್ಪೆ ಅಪ್ಪೆನೇ ಮಾಮಿ ಮಾಮಿಯೇ. ಆಂಡ ಈ ಉಡಲ್ದ ತೆಡಿಲ್ನ್ ಮಂಜಣೆ ಯಾರೆಡ ಪನೊಡು.?
ತಡ್ಯ 7ಬೈತ್ತ ಮುಟ್ಟೆಡ್ ಅರಿತ್ತ ಕೂಟಯಿ
ತೆಲಾರಗುತ್ತುಡು ಬೈ ಮುಗೀದ್ಂಡ್. ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್ ಒಂಜಿ ದಿನ ಪುಲ್ಯ ಕಾಂಡೆ ಲಕಿನಾರ್ ಅಶ್ವತ್ತೆ ಮಂಜಣನ್ ಲೆತ್ತೆರ್. "ಅಂದಂಬೆ ಮಂಜಣ ಪಂಜದ ಮಲ್ಲಿಡ ಒಂಜಿ ಕಟ್ಟ ಬೈ ಪಂತೆ. ಪೋದು ಕನ ಪಂಡೆರ್. ತಮ್ಮಲೆನ ಬಲ್ಮಾನದ ಪಾತೆರೊನು ಮನಸ್ ದಾಂತೆ ಇತ್ತ್ಂಡಲಾ ಮನಸ್ಡೇ ಮುನ್ಕೊಂದು ಮಂಡೆ ಆಡವನೇ ಅತ್ತಾಂದೆ ಆವಂದ್ಂದ್ ಪಂತಿನ ಮಗೆ ಮಂಜಣೆ ಅತ್ತ್. ಅಂಚ ಪುಲ್ಯ ಕಾಂಡೆ. ಬಂಜಿಡ್ ಬಡವು. ಪುರಿ ಬುಲಿತೊಂದೊಂಡು. ಬಂಜೆ ತೂ ಬರೊಂದುಂಡು. ಆಂಡಲಾ ಬಡವು ಆಪುಂಡುಂದು ಪನರೆ ಆವಂದೆ ಅಂಗಲಪ್ಪುಡೇ ಪಂಜದ ತಾದಿ ಪತಿಯೆ ಮಂಜಣೆ. ಪೋನಗ ಎನ್ನುವೆ " ಇತ್ತೆ ಪಂಜದ ಮಲಿವಾಳ್ ಕಾಂಡೆದ ಗಂಜಿದ ಒಣಸ್ಗ್ ಬರ್ಪಿನ ಪೊರ್ತು. ಬೇಗ ಪೋಯೆಡ ಈ ಪೊರ್ತುಗು ಎನನ್ ರಡ್ಡ್ ಉನರೆ ಪನಂದೆ ಕುಲ್ಲಯೆರ್. ಅವನೇ ಎನ್ನೊಂದು ಉಪ್ಪುದ ಕಟ್ಟದಲ್ಪ ತುದೆಕ್ಕ್ ಜತ್ತ್ದ್ ಪೊಯ್ಯೆ ಪಾಡ್ದ್ ತಿಕ್ಕಿಯೆ. ಕೂಲಿ ಮೋನೆ ದೆಕ್ಕೊಂಡೆ. ಪಂಜದ ಗುತ್ತುದ ಪೊಡಿಯಟ್ಟಿದ ಚಟಿನ್ಲಾ ಬೊಲ್ಯನ್ಯೆ ಪಾಡ್ದಿನ ಬೆಚ್ಚ ಗಂಜಿಲಾ ನೆಂಪಾದ್ ಬಾಯಿಡ್ ನೀರ್ ಒಸರೊಂದುಂಡು. ಬೀಸ ಬೀಸ ಅಜೆ ದೆತ್ತೆ.
ಮಂಜಣೆ ಎನ್ನಿನಂಚನೇ ಜಾಲ್ ಮಿತರ್ನಗ ಮಲಿವಾಳ್ರ್ ಮಡಿಯಾವೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಚಂಡಿ ತುತಿಯೆರ್. ಸಿರಿಗಿಂಡೆದ ನೀ ಪತಿಯೆರ್. ತೊಲಚಿ ಕಟ್ಟೆದ ದುಂಬು ಮುಡಯಿ ತೂದು ನೆಸರ್ ದೇವೆರೆನ್ ಸುಗಿತೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಕೊಡಿ ಕೈಟ್ ನೀರ್ ಬುಡಿಯೆರ್. ನಾಲಯಿಗ್ ತಾಗಾಯೆರ್. ತೊಲಚಿದ ಕೊಡಿನ್ ಮುತ್ತುದು ಕೆಬಿಕ್ ದೀಯೆರ್. ಉಲಯಿ ಉನರೆ ಪಿಜಿರ್ನಗ ಕಾಂಕರಿನ ಸೊರ ಕೇಂದ್ ಪಿರ ತಿರ್ಗಿಯೆರ್. ತೂನಗ ಮಂಜಣೇ. ಇಂಬೆ ಸಂತೆ ಕುಡ ಬತ್ತ್ಂಡ ಪಂಡ್ದ್ ಎನ್ನಿಯೆರ್. ಮಲಿವಾಳ, "ಆಂ... ದಾನೆ ಬತ್ತ ಮಂಜಣೆ? ಪಂಡ್ದ್ ಕೇನುವೆರ್" ಬೈ ಕೊರ್ಪೆಂದ್
18
ಪಂತರ್ಗೆ ಅಂಚ ಕೊನೊವರೆಂದ್ ಬತ್ತೆ ಪನೊಂದು ಬಂಜಿ ಪೂಜುವೆ. ಆಯನ ಅಂದಾಜಿ ತೂನಗನೇ ಮಲಿವಾಳ್ರೆಗ್ ಅರ್ಥ ಆಂಡ್. ಆಂಡ ದಾನೆ ಮಲ್ಪುನು? ಉನರೆ ಪಂಡ ಅರ್ಧ ಮುಡಿ ಅರಿತ್ತ ಗಂಜಿ ಗುರ್ಕೆಡೇ ಬೈಪಾಡೊಡು. ಪಂಡೆಡ ಗುರ್ಕಾರ್ದಿ ಎಂಕೇ ಮುಕ್ಕುರು ದಕ್ಕುವೊಲು. ದಾನೆ ಮಲ್ಪುನುಂದು ಪಿರ ತೂದು "ಆಂ... ಮಂಜಣೆ ದಾಯೆ ಉಂತುದಿನಿ ಓಲ ಅವುಲ ಆ ಬೈತ್ತ ಮುಟ್ಟೆಡ್ ಒಂಜಿ ಕಟ್ಟ ಕಟೊಂದು ಪೋ" ಪನೊಂದು .... ಪನೊಂದು ಕಾರ್ ಕುಡ್ತೊಂದು ಉನರೆ ಉಲಯಿ ಪೋಯೆರ್.
ಬಂಜಿದ ಕರ್ಲ್ ಬಾಯಿಗ್ ಬನ್ನಗ ಅಂಗಲಪ್ಪುಡು ಉಬಿನೀರ್ ದಿಂಗೊಂದಿತ್ತಿನ ಮಂಜಣಗ್ ಕನನೀರ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಗಂಜಿ ಇಜ್ಜಿಡ ಮಲ್ಲೆತ್ತ್ ತೆಲಿಯಾಂಡಲಾ ಪರ್ತುವೆ.
ಕೇಂದ್ ಪರಿಯೆಡ ಎನ್ನ ತೆಲಾರುಗುತ್ತುದ ಮರ್ಯದಿಗ್ ಕುಂದೆಲ್. ಮಲಿವಾಳ್ರ್ ಮನೆ ದೀದ್ ಕುಲಿನ ಸೊರ ಕೇನುಂಡು. ತಂಜನೊಗು ಬೆಂಜನ ಪಾಡ್ದ್ ಬರುಂಬುದು ಉನ್ಪಿನ ಅಜನೆ ಆವೊಂದುಂಡು. ದಾನೆ ಮಲ್ಪುನು ಪರು ಕಡೆವೊಂಡೆ ಮಂಜಣೆ. ಅಂಚಿಂಚಿ ತೂನಗ ತೋಟೊಡು ಲತ್ತ್ ಲತ್ತ್ ಕಂಗ್ದ ಪಾಡಿ ತೊಜೊಂದುಂಡು. ಅಡೆ ಪೋದು ನಾಲ್ ಕಂಗ್ನ್ ಪರಿಪುವೆ. ಕಾರ್ದಡಿಕ್ಕ್ ಪಾಡ್ದ್ ಪೊರ್ಲುಡು ಪಿಜಿಂಟಾವೆ. ಜಾಲ್ಗ್ ಬತ್ತೆ. ಮಲಿವಾಳರೆನ ಗುರ್ಕಾರ್ದಿ ಉನ್ಪಿನ ತೋಜಂದಿಲೆಕ್ಕ ಬಾಕಿಲ್ ಒಂದಾವೆರ್.
19
ಮಂಜಣೆ ಸುತ್ತ ತಿರ್ಗ್ ತೂನಗ ಯೇರ್ಲಾ ತೋಜುಜೆರ್. ಬಡವುಡುಲಾ ಗರ್ವೊಡುಲಾ ಕಣ್ ಕೆಂಪಾತ್ಂಡ್. ಮಿತ್ತ ಜಾಲ್ಡ್ ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಬೈತ್ತ ಮುಟ್ಟೆ. ಅಯಿತ ಉಲಯಿ ನರ್ತೆದ ತೆತ್ತಿದಲ್ಕ ಅರಿತ್ತ ಕೂಟಯಿ. ಉಂದೆಕ್ಟ್ ಉಂದೇ ಮರ್ದ್ಂದ್ ಎನ್ನ್ ದ್ ಕಂಗ್ ಪಿಜಿಂಟಾದ್ ಕೂಟಯಿದಡಿಕ್ಕ್ ಪಾಡುವೆ. ನಾಲ್ ಸುತ್ತೊಡು ನಾಲ್ ಕಂಗ್ನ್ ಪಾಡ್ದ್ ಒಂಜೆಕ್ಕೊಂಜಿ ತೊರ್ತು ಕಟ್ಟುವೆ. ಯೇರೇರ್ನ ಕುತ್ತಟ್ಟೊಡು ಉಪೊಡಾಯಿನ ಅರಿತ್ತ ಮುಡಿ. ಪಾಪದಾಯನ ಬೆಗರ್ದ ಪನಿತ್ತಂಚಿನ. ಕಡಮೆಡ್ಲಾ ಐನೂರು ಮುಡಿ ಅರಿ ಕೂಟಯಿಡುಂಡು. ಇಡೀ ಕೂಟಯಿನ್ ಒಂಜೇ ಪೊದಿಕೆ ಮಲ್ತ್ದ್ ದೆರ್ತ್ ತುಂಬಿಯೆ. ಜಾಲ್ ಜಪ್ಪುನಗ ಪುಡೆಟ್ಟಿತ್ತಿನ ಗೆಂದಳಿ ತಾರೆ ತಾಂಟ್ಂಡ್. ಒರಸಿನ ಬರಸ್ಗ್ ಅಡೆಗೇ ಪೊಲೀದ್ ತರೆ ಕಂತ ಪಾಡ್ಂಡ್. ಮಂಜಣೆ ಪಿರ ತೂವಂದೆ ಪಂಜದ ಗುತ್ತು ಜತ್ತೆ. ತೆಲಾರ ಗುತ್ತುದ ಸಾದಿ ಪತಿಯೆ. ಕೂಟಯಿ ತುಂಬೊಂದು ಬನ್ನಗ ತಾದಿಡ್ ಏತ್ ಅರಿತ್ತ ಮುಡಿಕ್ಕುಲು ಪೀಂಕ್ದ್ ತಿರ್ತ್ ತಾಲ್ಗೊಂಡ್ಂದ್ ಪನರೆ ಆವಂದ್. ಸೀದ ಕನತ್ ಕಜೆಕಂಬುಲ ಕಡತೊಂದು ತೆಲಾರಗುತ್ತುದ ಜಾಲ್ಡ್ ಕೂಟಯಿನ್ ಪಾಡುವೆ. ಕೂಟಯಿ ಬೂರ್ದಿನ ಬರಸ್ಗ್ ಕಿದೆಟ್ಟಿತ್ತಿನ ಕಾಟಿ ಎರ್ಲು ಬೊಲ್ಚಿದ್ ದಿಡ್ಕ ಲಕ್ದ್ ಉಂತುದ.
ಪಂಜದ ಮಲಿವಾಳ್ರ ಬಂಜಾರ ಉಂಡೊಂದು ಆಡಿಗೆ ದೆತ್ತೊಂದು ಕಚ್ಚದ ಕುಚ್ಚಿನ್ ಸಡಿಲ್ ಮಲ್ತೊಂದು ಪಿದಯಿ ಬತ್ತೆರ್. ಇಂಬೆನ ಮಾರಿ ಇತ್ತೆ ಪೋದುಪ್ಪು ಪಂಡ್ದ್ ಎನ್ನಿದ್ ಬಾಕಿಲ್ ಒಂದಾಯೆರ್. ದಾದೆನ್ ತೂಪಿನಿ ಮಲಿವಾಳನ ಪರುಬಾಯಿಡ್ ನೀರಿಜ್ಜಿ. ಕೂಟಯಿ ತೋಜುಜಿ. ಉಂದು ದಾದ ಮಾಯಕಂದ್ ಬೆಗರೊಂದು ಪಿದಯಿ ಬನ್ನಗ ತೆರೀಂಡ್. ಜಾಲ್ಡ್ ಕಂಗ್ ಪೀಂಟಾನಗ ಅರೀದಿನ ನೀರ್ಡ್ ಜಾಲ್ ಚಂಡಿ ಆತ್ಂಡ್. ಅರ್ಧ ಮುಡಿ ಅರಿತ್ತ ಆಸೆಗ್ ಪೋದು ಎನ್ನ ನುಪ್ಪುದ ಕರನೇ ದರೀದ್ ಪೋಂಡುಂದು ಎನ್ನ್ ದ್ ಮಂಡೆ ಮಂಡೆ ದತ್ತೊಂಡರ್. ಬೊಡೆದಿಡ ನಾಲ್ ಉರ್ದುದು ಜನಮಾನಿ ಲೆತ್ತೊಂಡೆರ್. ನಾಲ್ ಬಕ್ಕರ್ದ್ ತೆಲಾರ್ಗ್ ಬತ್ತೆರ್. ಮುಟ್ಟು ಮಿತರಂದೆ ಜಾಲ್ಡೆ ಉಂತುದು ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರೆನ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಮಲಿವಾಳರೆಗ್ ಕೋಪೊಡು ಕೊರದೊಡು ಉಬ್ಬಸ ಎರ್ಕೊಂದುಂಡು.ಲೆಪ್ಪುನ ಸೊರ ಕೇಂದೇ ಇಂಚೆನೇ ಆವುಂದು ಎನ್ನ್ ದಿನ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್ ಮುಗುಡು ತೆಲಿಕೆ ತೆಲ್ತೆರ್. ಕೊಡೆಂಜಿ ನಿಲ್ಕೆ ಬಚ್ಚಿರೆ ಅಗ್ಯೊಂದು ಜಾಲ್ಗ್ ಜತ್ತೆರ್. "ದಾನೆ ಮಲ್ಪಿ ಎಂಕಲೆ ಮಂಜಣನ್ ಉನರೆ ಮಿನಿ ಪಂಡ್ಜರ್ ತೋಜುಂಡು". "ನಿಕಲ್ನ ಅರಿತ್ತ ಕೂಟಯಿ ಕಂತ್ದ್ ಓಲ ಅವುಲು ಪಾಡ್ಡೆ ಪಂಡ್ದ್ ತೋಜಾವೆರ್. ಮಲಿವಾಳರಗ್ ಪೋಯಿ ಜೀವ ಕೂಡುದು ಬತ್ತಿನಂಚಾಂಡ್, ತುಂಬರೆ ಬಯ್ದಿ ಜವನೆರ್ ಮಂಜಣೆ ಮಿನಿ ಅಲ್ಪ ಉಲ್ಲೆನಾಂದ್ ಸಂಕ್ಕೊಂದು ಕೂಟಿಯಿಗ್ ಕೈ ಪಾಡಿಯೆರ್.
ಒಂಜೇ ಪುದಟ್ಟ್ ದೆರ್ತ್ ತುಂಬೊಂದು ಬೈದಿನ ಅರಿತ್ತ ಕೂಟಯಿ. ಆಂಡ ಪಂಜದ ಜವನೆರೆಗ್ ಪಿರ ತುಂಬರೆ ಮೂಜಿ ದಿನ ಪತ್ದ್ಂಡ್. ತಾದಿಡ್ ತಾಲ್ದಿನ ಅರಿತ್ತ ಮುಡಿಕ್ಲೆನ್
20
ಪೆಜೊಂದು ಪೋದು ತಿಕಿನಕುಲು ತಿಂತೆರ್. ಆನಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಪಂಜದ ಗುತ್ತುಡು ಮಂಜಣೆ ಏಪ ಪೋಯೆಡಲಾ ಅಗೆಲ್ ಬಲಸೊಂದಿತ್ತೆರ್. ತಮ್ಮನ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್.
ತಡ್ಯ 8ಪಗರಿದ ತಮ್ಮನ ಪರಲೋಕ ದಿಬ್ಬನ
ತುಳುನಾಡ ಸೀಮೆಡೇ ತೆಲಾರಗುತ್ತು ಜವನಾದಿಗೆಡ್ ಮೆರೆವೊಂದುಪ್ಪುನ ಪೊರ್ತು. 'ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣೆ' ಪನ್ಪಿನ ಬಿರ್ದ್ದ ಬೀರೆ ಅವುಲುಲ್ಲೆಗೆ. ಆಯೆ ಬಾರೀ ಜವನೆಗೆ. ಲೋಕ ಪೂರಾ ಆಯನ್ ಪುಗರುಂಡುಗೆ. ಪನ್ಪಿನ ದಮಾಮಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತೊಡು ಕೇನೊಂದುಪ್ಪುನ ಪೊರ್ತು. ತೆಂಡ್ದ ಕಲಕ್ಕ್ ಜತ್ತ್ದ್ ತೆಂಡ್ ದಂಟುನೆಟ್ಟ್ , ತಪ್ಪಂಗಾಯಿದ ಗೊಬ್ಬುಡು, ಕಂಬುಲ ಗಿಡಾವುನೆಟ್ಟ್ ತೆಲಾರಗುತ್ತುನು ಮಿಕ್ಕದ್ ಪೋಪಿನ ಜವನೆರ್ ಒಲ್ಪಲಾ ಇಜ್ಜೆರ್. ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಪುಗರ್ದ ಪೊರ್ತುಡು ಕೆಲವು ಗುತ್ತುಲೆಡ್ ಕಿಚ್ಚಿ ಮಚ್ಚರದ ಉಚ್ಚು ಜಿಡೆ ದರ್ತ್ ನಲಿತೊಂದುಂಡು. 'ಎಂಚಾಂಡಲಾ ಮಲ್ತ್ದ್ ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣನ್ ಜಯಿಪೊಡು. ಇಜ್ಜಿಂದಾಂಡ ಆಯನ್ ಕೆರೊಡು. ಈ ಮಲ್ತ್ಂಡ ನಂಕ್ ಬರ್ಕತ್ ಇಜ್ಜಿ. ಪನ್ಪಿನಡೆ ಮುಟ್ಟ ಬತ್ತೆರ್ ಮಚ್ಚರದ ಪುಚ್ಚೆಲು. ಆಂಡ ದಾನೆ ಮಲ್ಪುನು? ಗಗ್ಗರ ಪಂದಿನಡೆ' ಪೋಪಿನ ಮಂಜಣಗ್ ಈ ಕಂಡ್ ಕಪಟ ಒಂಜಿಲಾ ತೆರಿಯಂದ್. ಅವು ಅತ್ತಾಂದೆ ಬೊಕ್ಕೊರಿ ಪಂಡಿನೆನ್ ಕೇನುನ ನರಮಾನಿ ಆಯೆ ಅತ್ತ್.
ಒಂಜಿ ದಿನ ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್ ಗುತ್ತುದ ಚಾವಡಿಡ್ ಕಲೆಂಬಿದ ಮಿತ್ತ್ ಒರಗ್ದಿತ್ತೆರ್. ಮಿತ್ಡ್ದ್ ಜಂತಿಡೆ ಪೋವೊಂದಿತ್ತಿನ ಜೋಡು ಪಲ್ಲಿಲು ಮೋಲ ಕೊರೊಂದಿತ್ತಿಲೆಕ್ಕನೇ ತಿರ್ತ್ ಬೂರಿಯ. ಉಂದು ದಾಯೆಗಿಂಚ ಆಂಡ್ಂದ್ ಎನ್ನ್ ನಗ ಪಿದಯಿಡ್ ದ್ ಲೆಪ್ಪುನ ಸೊರಕೇನುಂಡು. ಏರ್ಂದ್ ಪಿದಯಿ ಬನ್ನಗ ನಾಲೈನ್ ಜನ ಜವನೆರ್. ಗುತ್ತುದ ಮರ್ಯಾದಿ ಪಿರ್ಕಾರ ಅಕಲೆನ್ ಎದ್ಕೊಂದು ಅಸರ್ ಕೊರಿಯೆರ್. ಬತ್ತಿನಕುಲು ತೆಲಾರಗುತ್ತುನು ಬಾರೀ ಪುಗರಿಯೆರ್. ಗುತ್ತಿನಾರೆಗ್ ಬಾರೀ ಕುಸಿ ಆಪುಂಡು. ಬತ್ತಿ ಬಿನ್ನೆರೆಗ್ ಕೊಪ್ಪರ ಪುಂಟುಂದುನುಪ್ಪು ಬಲಸಿಯೆರ್. ಪೂಲು ಬಚ್ಚಿರೆದ ಅರಿಯನ ದುಂಬು ದೀದ್ ದಾಯೆ ಬತ್ತರ್ಂದ್ ಕೇಂಡೆರ್. ಅಪಗ ಅಕುಲು ಪನ್ಪೆರ್ " ಈರೆನ ಅರ್ವತ್ತೆ ಮಂಜಣೆ ಬಾರೀ ಬಿರ್ಸೆ. ಬೀರೆ. ಅಂಚಿತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಜವನೆ ನಮ್ಮ ತುಳುನಾಡ್ಡೇ ಇಜ್ಜಿ. ಅಂಚಾದ್ ಅಯನ ಪೊರ್ಲು ಪೊಲ್ಕೆನ್ ಎಂಕಲ್ನ ಊರುದಕುಲು ತೂವೊಡುಂದುಲ್ಲೆರ್. ಊರು ಕೂಡಿ ಕಲಟ್ಟ್ ಆಯಗ್ ತಮ್ಮನ ಮಲ್ಪೊಡುಂದುಲ್ಲ. ಎಂಕಲ್ನ ಈ ಅಂಗಲ್ಪಪುಗು ಈರ್ ಅನು ಕೊರಿಯರ್ದ ಯಾವುಂದು ಎನ್ನುವ. ಅಗೋಳಿ ಮಂಜಣನ್ ಈರ್ ಎಂಕಲ್ನಗುತ್ತುಗು ಕಡಪುಡು ಕೊರೊಡು ಪಂಡ್ದ್
21
ಕೇನೊನುವೆರ್. ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರೆಗ್ ದಾನೆ ಮಲ್ಪುನುಂದು ತೆರಿವುಜ್ಜಿ. ಮೋಕೆದಲೆಪ್ಪುಗು ಓಕೊಂದು ಪೋಪಿನ ಎಡ್ಡೆಂದ್ ಎನ್ನುವೆರ್. ಅಕಲ್ನ ಎದುರುಡೇ ಮಂಜಣನ್ ಚಾವಡಿಗ್ ಲೆಪುಡಾಯೆರ್. ಇಸಯ ತೆರಿಪಾಯೆರ್. ಆಯೆ ಮಾಮಣ್ಣನ ಮೋನೆನೇ ತೂಯೆ ಅತ್ತಾಂದೆ ಸದು ಕೊರ್ಜೆ. ಆಯನ ಮನಿಪಂದಿ ಮೋನೆನೇ ಒಪ್ಪಿಗೇಂದ್ ತೆರೀದ್ ಕಡುಪುಡು ಕೊರ್ಪೇಂದ್ ಬಾಸೆ ಕೊರಿಯೆರ್. ಕುಸಲ್ದ ಮೋಸೊಗು ತೆರಿಯಂದೇ ಕೆಟಿಯರ್. ಗುತ್ತುದ ಗುತ್ತಿನಾರ್ ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್.
ಒಂಜಿ ಮಾಯಿದ ಪುಣ್ಣಮೆದ ಪುಲ್ಯ ಕಾಂಡೆದ ದಿನ. ಮಾಮಿ ತಮ್ಮಲೆನ ಪಾದ ಪರಡ್ದ್ ತಮ್ಮನದ ಕಮ್ಮೆನ ದೆತೊನರೆ ಮುಡಯಿಗುತ್ತುದಂಚಿ ಪಿದಡುವೆ ಮಂಜಣೆ. ಕಚ್ಚ ತುತಿಯೆ, ತರೆತ್ರ ಕಟಿಯೆ, ಪುಗೆಲ್ಗ್ ಬೈರಾಸ್ ಜಪುಡಿಯೆ. ಬಪ್ಪನಾಡ್ದ ದುರ್ಗೆನ್ ಮನಸ್ಡ್ ನೆನೆತೊಂಡೆ. ಕೊಡಿ ಇರೆತ್ತ ಗಂಧ ಪಾಡೊಂಡೆ. ತೆಲಾರಗುತ್ತುದ ಮುಟ್ಟಿ ಕಲ್ಲ್ ಜತ್ತ್ದ್ ಪೋಯೆ. ಮಾರಿ ಕಿದೆಟ್ಟ್ ಆಯೆ ತಾಂಕಿನ ಕರ್ಬಾಸ್ ಬೋರಿ ಕುಂಟ ಕುಟುದು ಅರೆದೊಂದುಂಡು. ತೆಲಾರಗುತ್ತುದ ಪಗೆಲ್ ದೇವ ಪುಣ್ಣಮೆದ ಪುಣ್ಯ ದಿನತಾನಿ ಜತ್ತ್ ಪೋವೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಮಾಮಿಲಾ ತಮ್ಮಲೆಲಾ ಗುತ್ತುದ ಜಾಲ್ಡುಂತುದ ತರೆ ತೋಜಿನೆಟ್ಟ ಆಯನೇ ತೂವೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
ತೋಡು ತೋಕೆಲೆನ್ ಗುತ್ತು ಬರ್ಕೆಲೆನ್ ದಾಂಟೊಂದು ಬಾಜೆಲಾಯಿನಲ್ಪ ಪಲ್ಲಗ್ ಜತ್ ನೀರ್ ಪರ್ದ್ ಪೋಯೆ. ಬಡವು ಆಯಿನಲ್ಪ ತಾರೆ ಕುರ್ಕುದು ಬಣ್ಣಂಗಾಯಿ ತಿಂದೆ. ಅಸರ್, ಆಜವೊಂದು ಪೋವೊಂದುಪ್ಪುನಗ ತಾನೇ ಎನ್ನೊನುವ 'ಇನಿ ಎನ್ನ ಬದ್ಕ್ಡ್ ಪುಣ್ಣಮೆದ ದಿನ. ನಾಲೂರು ಸೇರ್ದ್ ಮಾನ್ಯ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ತಮ್ಮನೊಗು ತರೆ ಒಡ್ಡಾವುನ ತಮ್ಮಲೆಗ್ ಸಂತೋಸದ ಸೊಲ್ಮೆ ಸಂದಾಯಿನಲ್ಕಾಂಡ್. ಯಾನ್ ಪುಟು ಬಲತಿನ ಮಾಗಣೆಗ್ ಇನಿ ಒಗ್ಗಿ ಕಟಿನಲ್ಕ ಆಂಡ್. ಪೊರ್ತು ಕಂತೊಂದುಂಡು. ಮುಡಯಿಗುತ್ತುಂಡು ಇತ್ತೆ ಎನನ್ ಎದ್ಕೊನರೆ ತಯಾರ್ ಆವೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಮುಡಯಿಲ್ಲಡ್ ಪುಣ್ಣಮೆದ ಚಂದ್ರೆ ನಿಲ್ಕರೆ ಪತಿಯೆ. ಕೊಡಿ ಪರ್ಬ ದಾನಿದ ಮಡಿ ಬೊಲ್ಪುದಂಚ ತಿರಿ ತಿಪಿಲ ನಂದಾ ದೀಪೊಲೆಡ್ ಬಲೆಕಿಮರ ಸಾನಾದಿಗೆಲೆಡ್ ಅರ್ಲುನ ಪೊರ್ಲು ಬೊಲ್ಪುದಂಚ ತಿಂಗೊಲ್ದ ಬೊಲ್ಪು ಪರ್ಲೊಂದುಂಡು.
ನನ ದಾನೆ ಪತ್ತೆ ಬಕ್ಕರ್ಡ್ ಯಾನ್ ಗುತ್ತುದ ತಮ್ಮನದ ಕಲಕ್ಕ್ ಎತ್ತುವೆ ಪನೊಂದು ಮಯ ಮಯ ಕತ್ತಲೆಡ್ ಕಾರ್ ಪಾಡೊಂದುಪ್ಪುನಗ ಒರಾನೆ ಒಲ್ತು ಬತ್ತಿ ಮಾರಿಂದ್ ತೋಜಂದ್. ಅಕ್ಕಸ ತಾದಿಡ್ದ್ ಸುಯಿಂಕುಟೊಂದು ಒಂಜಿ ಪಗರಿ ಮಂಜಣನ ತಿಗಲೆಗ್ ಬತ್ತ್ ಬೂರುಂಡು. ಕಾಮ ದೇವೆರೆನ ಪುರ್ಪ ಪಗರಿದ ಪೆಟ್ಟ್ ನೇ ತೆರಿಯಂದಿನ ಮಂಜಣಗ್ ಉಂದು ವಾ ಮಾಯಕಂದ್ ತೆರಿಯಿಜಿ. ನಡಪು ನಡಕೆನ್ ಉಂತಯಿಜೆ. ಬೂರಿ
22
ಪಗರಿನ್ ಪರಿತ್ದ್ ದಕ್ಕುವೆ. ಲತ್ತ್ ಬೊಂಡೊಗು ತರ್ತ್ ಕೊಡತಿನಂಚ ನೆತ್ತೆರ್ ರಟೊಂದುಂಡು. ಉಂದು ದಾಯೆಗಿಂಚಾಂಡ್ ಪಂಡ್ದ್ ಅಲೆವೊಂದೇ ಪೋಪೆ. ತಿಗಲೆಡ್ದ್ ಜತ್ತಿನ ಕೆಂಪು ನೀರ್ ಕಾರ್ದ ಮಣಿಗಂಟ್ಡ್ ಅರಿಯೊಂದುಂಡು. ಅಪಗ ದುಂಬುದೆಡ್ದ್ ಲಾ ಬರಸ್ಡ್ ಕುಡೊಂಜಿ ಪಗರಿ ಅಲ್ಲೆಗ್ ಬತ್ತ್ ಬೂರುಂಡು. ಇತ್ತೆ ಮಂಜಣಗ್ ಕಣ್ಣ್ ಬುಲಯಿನಂಚ ಆಂಡ್. ಒಟ್ಟು ಬರೊಂದುಂಡುಂದು ಅಡೇಗೆ ಮಿತ್ತನ್ನಾದ್ ತೂನಗ ಕಣ್ಣ್ ಬುಡರೆ ಪುರ್ಸತಿಜ್ಜಿ, ನನೊಂಜಿ ಪಗರಿ ಬೊಕ್ಕೊಂಜಿ, ಕುಡೊಂಜಿ. ಸುತ್ತಮುತ್ತೊಡು ಮೂಡೆಗ್ ಮುಲ್ಲು ಎಟಿನಂಚ ಕಂತೊಂದುಂಡು. ನನ ದುಂಬು ಅಜೆ ದೆಪ್ಪರೆ ಸಾದ್ಯ ಇಜ್ಜಿ. ಅಡೇಗೆ ಉಂತಿಯ ಮಂಜಣೆ. ಬೂರಿ ಪಗರಿಲೆನ್ ಒಯ್ಪುನಾತ್ಲಾ ಇಡೆ ಇಜ್ಜಿ. ಗಂಟ್ ಗಂಟ್ಲೆಗ್ ದೆಂಜಿಗ್ ಕೋಲ ಪಾಡಿನಂಚ ಪಗರಿ ಪೊಗ್ಗುದುಂಡು. ಕಣ್ಣ್ ಕತ್ತಲೆ ಬತ್ತಿನಲ್ಕಾದ್ ಪಿರ ಪಿರ ಪೋದು ಅಡೇಗೆ ಒಂಜಿ ಜಿಡ್ದ ಮಿತ್ತ್ ಕುಲಿಯೆ. ದೊಂಡೆದ ಪಸೆ ಆಜೊಂದುಂಡು. ಸೈತಿ ಪುನೊನು ಗರು ಕೊಕ್ಕುಡು ಕುಟ್ಟುನಂಚ ಕುಲ್ದಿನಡೆ ಪಗರಿ ಬೂರೊಂದೇ ಉಂಡು.ಮಂಜಣಗ್ ತಾನ್ ಪಿದಡ್ಡಿನ, ತಮ್ಮನದ ಕಮ್ಮೆನ, ಪೂರ ಮದತೊಂದುಂಡು. ಕಟ್ಲಡ ಮುಚಿದ್ ದೀತಿ ತಟ್ಟಿ ಕುಡ್ಡುಡು ಕೇಪಿಜಿನ್ ಲಕೊಂದುಂಡು.
ಪುಂಡು ಪೋಕರಿ ಮಲ್ತಿನಾಯೆ ಅತ್ತ್. ಕಂಡ್ ಕಪಟ ಎನ್ನ್ ದಿನಾಯೆ ಅತ್ತ್. ಸತ್ಯೊಡು ಧರ್ಮೊಡು ನಡತಿನ ಎಂಕ್ ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಮರಣ ದಾಯೆ ಬತ್ತ್ಂಡ್? ಯಾನ್ ಮಲ್ತಿನ ಅನ್ಯಾಯಾಂಡಲಾ ದಾದ? ತಮ್ಮನೊಗುಂದು ಬತ್ತಿನಾಯಗ್ ತಾದಿಡ್ ಇಂಚಿನ ದಗೆದಾಯೆ? ಮಲ್ತೆರ್? ಏರ್ ಮಲ್ತೆರ್? ಇಂಚಂದ್ ಮನಸ್ಡೇ ಎನ್ನೊಂದುಲ್ಲೆ. ಸಂಕಡ ತಡೆತೊವರೆ ಆವಂದೆ ಕುಲ್ದಿನಡೆಗೆ ಮೊರಂಪುದ ಮಿತ್ತ್ ಮಂಡೆ ದೀದ್ ಕಣ್ಣ್ ಮುಚಿಯೆ. ಕುಲ್ದಿನಲ್ಕನೇ ರಾತ್ರೆ ಪುಲ್ಯ ಆಂಡ್. ತಾರಿಡ್ ಕುಲುಡು ಪಗರಿ ಆಕ್ದಿನಕುಲು ತಿರ್ತ್ ಜಪ್ಪರೆ ಅಂದಾಜಿ ಮಲ್ಲೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಕೈತಲ್ ಬರಿಯರೆ ತಂಕ ದಾಂತೆ ಸೈದೆನಾ ಇಜ್ಜಂದ್ ಸಂಕಲಪ್ಪುಡುಲ್ಲೆರ್.
ಮಂಜಣೆ ಕುಲ್ದಿನಲ್ಪನೇ ಉಲ್ಲೆ. ದೂರೊಡು ಉಂತುದು ಕೆರ್ಪಾದಿನ ಪಗೆ ಮಾನಿಲು ದೂರೊಡ್ದೇ ನಿಲ್ಕೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಕೈತಲ್ ಬರಿಯರೆ ಏರ್ಲಾ ತಯಾರಿಜ್ಜ್ಯೆರ್. ದಿನ ಒಂಜಿ ಕರೀಂಡ್. ರಡ್ ಆಂಡ್, ಮೂಜನೇ ದಿನ ಬನ್ನಗಲಾ ಮಂಜಣೆ ಕುಲ್ದಿನಲ್ಪನೇ ಉಲ್ಲೆ. ಮಿತ್ತ್ಡ್ದ್ ಗಿಡಿ ರಾವೊಂದುಂಡು. ಇತ್ತೆ ತಾರಿಡಿತ್ತಿನಕುಲು, ದೂರೊಡಿತ್ತಿನಕುಲು, ದೂರ ದೂರೊಡ್ಡು ಕೈತಲ್ ಬರೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ತರೆ ದೆರ್ತ್ದ್ ಕಣ್ಣ್ ಮರತ್ದ್ ತೂಪೆನಾಂದ್ ಪೋಡಿಗೆಡ್ ಉಲ್ಲೆರ್. ಆಂಡ ಮಂಜಣೆ ಮನಿಪುಜೆ. ಸುತ್ತಮುತ್ತೊಡು ರಟ್ದಿನ ನೆತ್ತೆರ್ದ ಮಿತ್ತ್ ಕೆಲೆಂಜಿಲು ಕುಲುದು ಬೆಜಿಕೆರೆದ ಮಿತ್ ಮೈ ಪಾಡಿನಂಚ ತೋಜೊಂದುಂಡು. ಗುತ್ತುದ ಬಗ್ಗಣ್ಣ ಅಡ್ಯಂತಾಯೆರ್. ಕಲೆಂಬಿದ ಮಿತ್ತ್ ಜೆಯ್ಜಿನಡೆ ಮೋಲ ಕೊರೊಂದುಪ್ಪುನ ಅಮರ್ ಪಲ್ಲಿಲು ಬೂರುದ. ತೆಲಾರಗುತ್ತುದ ತೆಕ್ಕಂದಿ [ ತಡ್ಯ 8-ಪಗರಿದ ತಮ್ಮನ ಪರಲೋಕ ದಿಬ್ಬನ ] ತೂಕುಲದ ಎಣ್ಣೆ ಆಜಿದ್ ನಿನೆ ಬತ್ತಿ ಬೊಣ್ಯ ಆಂಡ್. ತುಳು ಅಪ್ಪೆ ತರೆಕ್ಕ್ ಕೊಟು ಪಾಡ್ದ್ ಅರೊಂದುಲ್ಲೊಲು. ಕಡೆ ನಿದ್ರೆಡ್ ಕೊಡಿ ಮಡಲ್ದ ಮಿತ್ತ್ ಜೈ ದಿನ ಮಂಜಣನ ಸುತ್ತ ಸೇರ್ದಿನ ತುಳುವ ಬಾಲೆಲು ಕಡೆ ಕಣ್ಣ್ ಡ್ ನೀರ್ ಸೀಂಟೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಮುರೆಡೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
ತುಳುನಾಡ ತುಡರಾದ್ ಮಣ್ಣ್ ಗೇ ಸುಯಿಲಾದ್
ಉಂಡು ಮಲ್ತಿನ ಅಪ್ಪೆ ಮಣ್ಣ್ ಗ್
ಬೆಗರ್ ನೆತ್ತೆರ್ ಕೊರುದೂ
ಬಪ್ಪನಾಡ್ ದ ಅಪ್ಪೆ ದುರ್ಗೆಗ್
ಪಂಡಿ ಪರಕೆನ್ ಪುಂಡಿ ಪಾಡ್ದ್
ಮುಂಡು ಬೂರುದು ಕುಲ್ದಿನಲ್ಪನೇ
ಕೂರು ಕುಲುದೇ ಮಂಜಣೇ
ಬೂಡು ಮಾಗಣೆ ಗುತ್ತು ಬರ್ಕೆಲು
ಜಿಡೆ ದೆರ್ತ್ ನಲಿತಿನ ಕಾಲೊಡೂ
ಪತ್ದಿ ಕುರೆನುರೆ ದೆಕ್ದ್ ದೆತ್ತೆನೇ
ಪಚ್ಚ ರಂಗ್ನ್ ತೇತ್ದ್
ಕಟ್ಲಡಾಯೇ ಪುಟಿಯೆ ಮಂಜಣೆ
ತೆಲಾರ್ಡಾಯೇ ಬಲತೆನೇ
ಮುಲ್ಕಿ ಮಾಗಣೆಡ ಸರ್ಮೆ ತೂದೂ
ಮುಡಯಿ ಗುತ್ತುಡು ಅಗತೆನೇ.
ಪುಂಚೊಡಿತ್ತಿನ ಕೆಂಚಿ ವರ್ಣದ
ಉಚ್ಚು ಸುಯಿಂತ್ದ್ ಬನ್ನಗ
ಸುರಿಯ ಸುಗಿತ್ದ್ ತಿಗಲೆ ತೊರ್ತುದು
ಬೆಗರ್ ನೆತ್ತೆರ್ ಕೊರಿಯೆನೇ